VNHNTrong tiến trình phát triển kinh tế – xã hội, công tác giảm nghèo luôn được tỉnh Thái Nguyên xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, vừa mang tính nhân văn sâu sắc, vừa là yếu tố then chốt để bảo đảm ổn định và phát triển bền vững. Những năm qua, chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững trên địa bàn tỉnh đã được triển khai đồng bộ, hiệu quả, với quyết tâm chính trị cao của cả hệ thống, hướng tới mục tiêu không để ai bị bỏ lại phía sau.
Nhờ sự chỉ đạo quyết liệt, cách làm linh hoạt và phù hợp với thực tiễn, công tác giảm nghèo của Thái Nguyên đã đạt nhiều kết quả quan trọng. Tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh giảm đều qua từng năm, từ 10,29% đầu năm 2022 xuống còn khoảng 5,46% cuối năm 2024, bình quân mỗi năm giảm trên 1,61%. Ở các huyện nghèo và khu vực đồng bào dân tộc thiểu số, tỷ lệ hộ nghèo cũng giảm mạnh, tỷ lệ hộ nghèo dân tộc thiểu số giảm từ 19,87 % đầu giai đoạn xuống còn 11,20 % cuối năm 2024. Cùng với đó, kết cấu hạ tầng thiết yếu phục vụ dân sinh ở vùng khó khăn được đầu tư đồng bộ; đường giao thông, trường học, trạm y tế, công trình nước sinh hoạt ngày càng khang trang, tạo điều kiện thuận lợi để người dân tiếp cận các dịch vụ cơ bản, phát triển sinh kế và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Thái Nguyên nỗ lực xây dựng nông thôn thành những miền quê đáng sống, để đời sống người dân thực sự được nâng lên.
Điểm nổi bật trong triển khai chương trình thời gian qua là sự chuyển hướng từ hỗ trợ đơn thuần sang đầu tư căn cơ, bền vững. Thái Nguyên đã lồng ghép hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia khác như xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và tránh chồng chéo trong đầu tư. Giai đoạn 2021 – 2025, tỉnh được phân bổ hơn 1.100 tỷ đồng từ ngân sách Trung ương cho chương trình giảm nghèo, cùng với nguồn lực địa phương và xã hội hóa, tạo nên sức mạnh tổng hợp trong công cuộc giảm nghèo. Tính đến giữa năm 2025, tổng vốn giải ngân đạt hơn 74% kế hoạch, góp phần xây dựng và hoàn thiện nhiều công trình thiết yếu phục vụ dân sinh.
Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên đã ban hành Chỉ thị số 11/CT-UBND về việc tăng cường chỉ đạo thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững đến năm 2030. Trong chỉ thị Đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Hoàng Sơn cũng nhấn mạnh yêu cầu “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ kết quả”, đồng thời đề ra nhiệm vụ cụ thể cho từng cấp, từng ngành, nhằm bảo đảm tính thống nhất và hiệu quả trong triển khai. Bên cạnh đó, yêu cầu các địa phương tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và người dân; đẩy mạnh huy động doanh nghiệp, hợp tác xã, các tổ chức xã hội cùng tham gia vào hoạt động giảm nghèo, tạo thêm cơ hội việc làm, sản xuất và dịch vụ cho người dân.
Dự án hỗ trợ bò sinh sản trên địa bàn các xã cũng tạo cơ hội giúp cho các hộ nghèo có việc làm, nâng cao thu nhập, đời sống và vươn lên thoát nghèo.
Trọng tâm của chương trình được đặt vào ba hướng chủ đạo là phát triển hạ tầng kinh tế – xã hội, hỗ trợ sinh kế và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Các xã vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn được ưu tiên đầu tư xây dựng đường giao thông, trường lớp, trạm y tế, nhà ở dân cư. Hàng trăm dự án hỗ trợ sinh kế đã được triển khai, giúp hộ nghèo có điều kiện phát triển sản xuất nông lâm nghiệp, chăn nuôi và trồng trọt theo hướng hàng hóa, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật. Công tác đào tạo nghề, giới thiệu việc làm cho lao động nông thôn được quan tâm, góp phần giúp người dân chuyển đổi sinh kế, nâng cao thu nhập, từng bước vươn lên thoát nghèo bền vững.
Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác giảm nghèo ở Thái Nguyên vẫn đối diện với không ít khó khăn. Khoảng cách giàu nghèo giữa thành thị và nông thôn còn lớn; một bộ phận người dân vẫn có tâm lý trông chờ, ỷ lại; ở một số địa phương, tiến độ giải ngân vốn chưa đạt yêu cầu, việc phối hợp giữa các ngành còn thiếu chặt chẽ. Trước thực tế đó, tỉnh xác định cần tiếp tục đổi mới cách tiếp cận, tăng cường kiểm tra, giám sát và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý để bảo đảm tính minh bạch, hiệu quả. Cùng với đó, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ cơ sở, nhất là những người trực tiếp làm công tác giảm nghèo, giúp họ có đủ kiến thức, kỹ năng để tư vấn, hướng dẫn người dân chủ động tham gia các mô hình phát triển kinh tế.
Mục tiêu đến năm 2030, Thái Nguyên phấn đấu đưa tỷ lệ hộ nghèo đa chiều xuống dưới 3%, bảo đảm mọi người dân đều được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ xã hội cơ bản về y tế, giáo dục, nhà ở, nước sạch, thông tin. Tỉnh tiếp tục ưu tiên hỗ trợ các địa bàn khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tập trung nguồn lực để phát triển kinh tế địa phương gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa, bảo vệ môi trường sinh thái. Đồng thời, phát huy vai trò chủ thể của người dân trong giảm nghèo, chuyển từ “nhận hỗ trợ” sang “tự lực vươn lên”, khơi dậy tinh thần trách nhiệm, ý chí làm giàu chính đáng và tinh thần đoàn kết cộng đồng.
Nhiều hộ dân ở tỉnh Thái Nguyên đã thoát nghèo, vươn lên làm giàu nhờ mô hình trồng chè và sản xuất chè.
Thực tế tại nhiều địa phương đã minh chứng cho hướng đi đúng đắn này. Ở các xã vùng cao như Văn Lang, La Hiên hay Yên Trạch…nhờ được hỗ trợ giống, vốn, kỹ thuật, nhiều hộ dân đã mạnh dạn chuyển đổi cây trồng, vật nuôi, phát triển mô hình kinh tế tổng hợp, nâng cao thu nhập và từng bước thoát nghèo bền vững. Những kết quả ấy không chỉ mang ý nghĩa kinh tế, mà còn tạo động lực xã hội sâu sắc, củng cố niềm tin của nhân dân vào chính sách của Đảng và Nhà nước.
Có thể khẳng định, Thái Nguyên đang đi đúng hướng trong hành trình thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững. Bằng tầm nhìn chiến lược, cách làm sáng tạo và sự vào cuộc của toàn hệ thống chính trị, tỉnh đang từng bước hiện thực hóa khát vọng phát triển bền vững, bảo đảm an sinh xã hội, nâng cao đời sống nhân dân, và xây dựng hình ảnh một Thái Nguyên năng động, nhân văn, nơi không ai bị bỏ lại phía sau.
