Trong khi “ông vua” chip AI toàn cầu Nvidia đang loay hoay trong mê hồn trận của các rào cản pháp lý giữa Washington và Bắc Kinh, Huawei đã nhanh chóng chớp lấy thời cơ để thực hiện một cuộc bứt phá ngoạn mục.
Với dòng chip Ascend mới nhất, Huawei không chỉ là phương án dự phòng, mà đang dần trở thành sự lựa chọn hàng đầu của các tập đoàn công nghệ Trung Quốc trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo.
“Vòng kim cô” pháp lý
Câu chuyện của Nvidia tại thị trường tỷ dân vốn đã khó khăn kể từ khi Mỹ thắt chặt các lệnh trừng phạt, nay lại càng trở nên bế tắc hơn bao giờ hết. Mặc dù CEO Jensen Huang từng tự tin tuyên bố vào tháng 3 rằng công ty đã nhận được giấy phép từ Mỹ để bán dòng chip H200 sang Trung Quốc, thực tế lại là một gáo nước lạnh.
Theo các nguồn tin thân cận từ Financial Times (FT), cho đến nay vẫn chưa có bất kỳ lô hàng H200 nào được thông quan.
Nghịch lý nằm ở chỗ, trong khi các cơ quan quản lý Mỹ yêu cầu chip Nvidia bán cho khách hàng Trung Quốc chỉ được sử dụng trong nội địa, thì Bắc Kinh lại phản đòn bằng cách yêu cầu các công ty công nghệ trong nước hạn chế sử dụng chip Nvidia cho các trung tâm dữ liệu ở nước ngoài.
Sự chồng chéo về quy định này đã biến H200 trở thành một sản phẩm “có tên nhưng không có thực” trên thị trường, tạo ra một khoảng trống mênh mông mà bất kỳ doanh nghiệp nội địa nào cũng thèm khát.
Tận dụng sự vắng bóng của đối thủ, Huawei đã tăng tốc với tốc độ đáng kinh ngạc. Theo số liệu dự báo, doanh thu từ chip AI của tập đoàn này dự kiến sẽ chạm mốc khoảng 12 tỷ USD trong năm nay, tăng vọt 60% so với con số 7,5 tỷ USD của năm 2025.
Đây không còn là những dự đoán mơ hồ mà dựa trên lượng đơn đặt hàng khổng lồ mà hãng đã nhận được, chủ yếu tập trung vào dòng vi xử lý Ascend 950PR vừa đi vào sản xuất hàng loạt từ tháng 3.
Dù các chuyên gia nhận định chip của Huawei vẫn đi sau các sản phẩm tiên tiến nhất của Nvidia ít nhất hai thế hệ, nhưng “gã khổng lồ” Thâm Quyến lại có một chiến lược cực kỳ thực dụng và sắc bén.
Thay vì đối đầu trực tiếp ở những mảng khó nhất như huấn luyện mô hình (training), Huawei tập trung tối ưu hóa cho mảng “suy luận” (inference), công đoạn mà các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) sử dụng để tạo ra câu trả lời cho người dùng.
Đây là một nước đi chiến thuật cao tay, bởi khi các ứng dụng AI như trợ lý ảo (AI Agent) trở nên phổ biến, nhu cầu về chip suy luận sẽ lớn hơn gấp nhiều lần so với chip huấn luyện.
Để bù đắp cho hiệu suất đơn nhân còn thua kém, Huawei tận dụng lợi thế truyền thống về hạ tầng mạng để xây dựng các cụm điện toán khổng lồ, tạo ra sức mạnh tổng hợp đáng gờm.
DeepSeek và lời cảnh báo của Jensen Huang
Dấu ấn rõ nét nhất cho sự tiến bộ của Huawei chính là việc DeepSeek, “ngôi sao” mới nổi trong làng AI Trung Quốc, xác nhận đã phối hợp với dòng chip 950PR cho mô hình V4 mới nhất.
Mặc dù phần lớn việc huấn luyện vẫn dựa trên nền tảng Nvidia, nhưng việc một mô hình hàng đầu có thể chạy mượt mà trên phần cứng nội địa đã gửi đi một thông điệp mạnh mẽ.
Chính Jensen Huang cũng không thể ngồi yên. Trong một cuộc phỏng vấn gần đây, vị CEO này đã thẳng thắn chia sẻ về một “kịch bản tồi tệ” khi các mô hình AI trên thế giới được phát triển và vận hành tốt nhất trên phần cứng không phải của Mỹ.
Điều này cho thấy Nvidia không chỉ lo ngại về việc mất doanh thu, mà còn lo ngại về việc mất đi vị thế định hình tiêu chuẩn công nghệ toàn cầu.
Theo FT, rào cản lớn nhất ngăn cản Huawei lật đổ hoàn toàn Nvidia lúc này chính là hệ sinh thái phần mềm. Trong khi Cuda của Nvidia đã trở thành “ngôn ngữ chung” của giới lập trình AI toàn cầu trong hàng thập kỷ, thì hệ thống Cann của Huawei vẫn bị phàn nàn là khó sử dụng và làm tăng chi phí vận hành cho khách hàng.
Tuy nhiên, với sự hậu thuẫn mạnh mẽ từ chính phủ và quyết tâm “nội địa hóa” của các doanh nghiệp trong nước, khoảng cách này đang được thu hẹp dần. Theo dự báo từ Morgan Stanley, thị trường chip AI Trung Quốc sẽ đạt quy mô 67 tỷ USD vào năm 2030, trong đó các nhà sản xuất nội địa dự kiến chiếm tới 86% thị phần.
Từ vị thế là người thay thế trong cơn túng quẫn, Huawei đang dần khẳng định mình là một đối trọng thực thụ. Cuộc chiến này không chỉ dừng lại ở những con số doanh thu, mà còn là cuộc đua giành quyền kiểm soát tương lai của hạ tầng trí tuệ nhân tạo tại thị trường lớn thứ hai thế giới.
*Nguồn: FT, SCMP
