Ảnh minh hoạ: Int
Lộ trình giảm dần từ giữa năm
Đưa ra dự báo về thị trường, ông Nguyễn Đức Vinh, Tổng Giám đốc Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) nhận định: “lãi suất có thể tiếp tục duy trì ở mức cao trong ngắn hạn, trước khi giảm dần từ quý II và đầu quý III. Vai trò điều hành của NHNN sẽ mang tính quyết định trong việc định hướng thị trường”.
Các chuyên gia từ Công ty CP chứng khoán KB Việt Nam (KBSV) cũng đặt kỳ vọng vào việc lãi suất sẽ hạ nhiệt rõ ràng hơn trong hai quý cuối của năm 2026, với mức giảm trung bình khoảng 0,5 – 1%/năm. Xu hướng này được hỗ trợ bởi dòng vốn đầu tư công dồi dào chảy vào hệ thống ngân hàng và áp lực từ xung đột tại Iran giảm bớt, giúp giải tỏa căng thẳng về lạm phát và tỷ giá. Bên cạnh đó, Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước có thể đưa ra nhiều chính sách mới trong nửa cuối năm nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số, bao gồm cả nỗ lực hạ lãi suất.
Về phía cho vay, KBSV nhận định: “Bước sang nửa sau của năm 2026, mặt bằng lãi suất cho vay sẽ có xu hướng hạ nhiệt rõ nét hơn, tương đồng mức giảm ở mặt bằng lãi suất huy động nhằm hỗ trợ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Xu hướng giảm trong giai đoạn này nhiều khả năng vẫn mang tính chọn lọc, ưu tiên tập trung vào các lĩnh vực động lực như xuất khẩu và sản xuất công nghiệp”.
Những rào cản và áp lực thanh khoản
Dù xu hướng giảm được kỳ vọng, nhưng các yếu tố bên ngoài vẫn là những ẩn số cần quan tâm. Căng thẳng địa chính trị, đặc biệt tại Trung Đông, có thể gây áp lực lên lạm phát thông qua giá năng lượng và vận chuyển. Nếu lạm phát tăng, khả năng giảm lãi suất sẽ bị thu hẹp, khiến lãi suất có thể neo ở mức cao trong ngắn hạn trước khi ổn định trở lại.
Ông Lê Quang Trung, Giám đốc Khối Nguồn vốn và ngoại hối VIB, dự báo lãi suất nội địa sẽ chịu áp lực trong quý II và quý III, nhưng sẽ dần ổn định từ quý IV/2026. Theo ông Trung: “Áp lực hiện nay chủ yếu đến từ chênh lệch giữa tăng trưởng tín dụng và huy động. Tuy nhiên, trong khoảng 3 – 6 tháng tới, khi mặt bằng lãi suất huy động đã được nâng lên so với cùng kỳ, dòng tiền dân cư sẽ quay trở lại, giúp cân bằng lại thanh khoản của hệ thống. Về tỷ giá, áp lực lớn nhất sẽ nằm ở 9 tháng đầu năm, sau đó có thể cải thiện vào quý IV khi các yếu tố bên ngoài ổn định hơn. Năm 2026, chưa thấy yếu tố nào khiến lãi suất cho vay biến động vượt khỏi khung kiểm soát hiện tại”.
Khó quay về vùng lãi suất “siêu rẻ”
Theo ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính – Ngân hàng (Đại học Nguyễn Trãi), việc lãi suất huy động giảm hiện nay là phù hợp với trạng thái thanh khoản khi nhu cầu huy động không còn quá căng thẳng.
Tuy nhiên, ông Huy cũng lưu ý các yếu tố như áp lực tỷ giá, lạm phát và chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ sẽ ngăn cản lãi suất giảm sâu. Ông dự báo: “Lãi suất huy động nhiều khả năng sẽ tiếp tục giảm nhẹ trong ngắn hạn, sau đó ổn định, hình thành một mặt bằng mới thấp hơn nhưng khó quay lại vùng “rất thấp” như các giai đoạn trước”.
Đồng quan điểm, ông Lê Thanh Tùng, thành viên HĐQT VietinBank, nhận định chi phí vốn có thể vẫn ở mức cao trong ngắn hạn do ảnh hưởng từ cả trong và ngoài nước.
Ông cho biết thanh khoản hệ thống đang chịu sức ép khi tốc độ cho vay đang nhanh hơn tốc độ huy động tiền gửi. Điều này buộc Ngân hàng Nhà nước phải điều hành linh hoạt qua nhiều công cụ để cân bằng giữa tăng trưởng và ổn định vĩ mô. Một số giải pháp như nới lỏng tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) đối với các ngân hàng Nhà nước được kỳ vọng sẽ giúp giảm bớt áp lực này.
Cuối cùng, Công ty chứng khoán Vietcombank cảnh báo trong quý II, thanh khoản hệ thống sẽ tiếp tục đối mặt với thử thách khi nhu cầu vốn tăng cao, trong khi lãi suất huy động giảm có thể làm chậm quá trình tạo vốn đầu vào tại một số ngân hàng. Do đó, lãi suất huy động, đặc biệt ở các kỳ hạn dài, có khả năng vẫn sẽ neo ở mức tương đối cao trong thời gian tới.
