Một người dân tại TPHCM phản ánh, thửa đất của gia đình ông có nguồn gốc do nhà thờ giao cho giáo dân sử dụng từ năm 1965. Thửa đất sau đó trải qua nhiều đời chủ và được ông mua lại vào năm 1997.
Sau khi nhận chuyển nhượng, người dân xây dựng nhà ở, sử dụng đất ổn định, có đăng ký kê khai và được UBND phường xác nhận tình trạng nhà, đất. Người này cũng tiếp tục thực hiện việc đăng ký, kê khai vào các năm 1999, 2005 và 2014.
Hiện nay, người này thực hiện thủ tục đăng ký đất đai, tài sản gắn liền với đất để đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu theo quy định.
Tuy nhiên, khi nghiên cứu thành phần hồ sơ tại Phụ lục I ban hành kèm Nghị định số 151/2025/NĐ-CP, ông nhận thấy có tới 16 loại giấy tờ khác nhau. Trong đó có một số loại giấy tờ như quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, chứng từ nộp phạt… mà ông cho rằng không thuộc trường hợp của mình vì không có vi phạm hành chính.
Ngoài ra, nhiều loại giấy tờ khác như hồ sơ thừa kế, chuyển quyền sử dụng đất hoặc văn bản xác lập quyền đối với thửa đất liền kề… cũng không áp dụng với trường hợp của ông.
Người này hỏi, các loại giấy tờ trong thành phần hồ sơ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu có bắt buộc phải nộp đầy đủ hay chỉ áp dụng theo từng trường hợp cụ thể?
Trường hợp người sử dụng đất không thuộc diện vi phạm hoặc không phát sinh các quan hệ pháp lý như thừa kế, chuyển nhượng thì có phải nộp các giấy tờ tương ứng hay không?
Người dân đề nghị được hướng dẫn cụ thể để bảo đảm chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo đúng quy định khi nộp tại UBND cấp xã.
Về vấn đề này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời như sau:
Đây là vụ việc cụ thể thuộc thẩm quyền giải quyết của địa phương và cần căn cứ vào hồ sơ lưu trữ, các quy định cụ thể địa phương đã ban hành theo thẩm quyền để thi hành Luật Đất đai và các pháp luật khác có liên quan để xem xét, giải quyết; do đó, Bộ không có cơ sở để trả lời.
Tuy nhiên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường nêu nguyên tắc, thành phần hồ sơ nộp trong thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu được áp dụng theo từng trường hợp tương ứng với từng nguồn gốc sử dụng đất cụ thể.
Liên quan đến quy định này, tại Nghị định số 49/2026/NĐ-CP bãi bỏ và giao thẩm quyền cho UBND cấp tỉnh quy định cụ thể về thành phần hồ sơ nộp và trình tự, thủ tục hành chính về đất đai, trong đó có thủ tục cấp Giấy chứng nhận lần đầu.
Do đó, người dân cần liên hệ cơ quan có thẩm quyền tại địa phương để được hướng dẫn, giải đáp cụ thể trước khi nộp hồ sơ tại UBND cấp xã.
