VNHNTrong tháng 3/2026, một số vấn đề được dư luận, xã hội quan tâm liên quan đến lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Tài chính. Cụ thể như sau:
Các vấn đề nổi bật trong lĩnh vực quản lý tài chính được dư luận quan tâm trong tháng 3/2026
I. Về dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân
Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN). Bộ Tài chính sẽ tổng hợp, giải trình, tiếp thu các ý kiến tham gia và hoàn thiện dự thảo Nghị định để báo cáo cấp có thẩm quyền theo quy trình quy định tại Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Việc xây dựng dự thảo Nghị định này là cần thiết nhằm:
Một là, thực hiện các chủ trương, giải pháp đặt ra tại các Nghị quyết có liên quan của Đảng và Nhà nước về cải cách chính sách thuế nói chung, thuế TNCN nói riêng, đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật, cụ thể như: Chiến lược phát triển kinh tế – xã hội 10 năm 2021-2030, Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm 2026-2030; Quyết định số 508/QĐ-TTg ngày 23/4/2022 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược cải cách hệ thống thuế đến năm 2030.
Hai là, góp phần thể chế hóa đầy đủ các chủ trương, chính sách của Đảng tại các văn bản liên quan đến việc thúc đẩy phát triển các ngành, lĩnh vực ưu tiên, nhất là lĩnh vực khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, phát triển lĩnh vực giáo dục, đào tạo, y tế đã được xác định trong Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân; Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 09/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân…;
Ba là, đảm bảo cơ sở pháp lý đồng bộ cho việc triển khai thực hiện Luật Thuế TNCN, nhất là đối với các nội dung mà Luật đã giao Chính phủ quy định chi tiết như về thu nhập chịu thuế và các khoản thu nhập không tính vào thu nhập chịu thuế; thu nhập được miễn thuế, giảm thuế; nguyên tắc, điều kiện miễn thuế, giảm thuế; kỳ tính thuế; căn cứ tính thuế đối với từng loại thu nhập…
Mục đích ban hành, quan điểm xây dựng Nghị định
– Thể chế hóa đầy đủ, kịp thời các chủ trương, định hướng của Đảng, Nhà nước về: cải cách hệ thống chính sách thuế nói chung, chính sách thuế TNCN nói riêng, đảm bảo tính minh bạch, dễ hiểu, dễ thực hiện, tính thống nhất, đồng bộ của pháp luật về thuế TNCN với quy định của pháp luật có liên quan.
– Bao quát đầy đủ các nội dung quy định chi tiết được giao tại Luật Thuế TNCN, các nội dung thuộc thẩm quyền Chính phủ theo quy định tại Luật ban hành VBQPPL, khắc phục được khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện chính sách thuế TNCN thời gian qua.
– Kế thừa các quy định của pháp luật về thuế TNCN hiện hành qua quá trình thực hiện thời gian qua không phát sinh vướng mắc; đồng thời, đảm bảo mục tiêu hội nhập kinh tế quốc tế, phù hợp với xu hướng cải cách thuế của quốc tế.
II. Về tình hình thực hiện thu, chi NSNN 3 tháng năm 2026 đến hết ngày 31/3/2026
1. Về thu NSNN
Lũy kế thu NSNN quý I ước đạt 829,4 nghìn tỷ đồng, bằng 32,8% dự toán, tăng 11,4% so cùng kỳ năm 2025 (thu ngân sách trung ương ước đạt 32,8% dự toán; thu ngân sách địa phương ước đạt 33,1% dự toán). Trong đó:
(i) Thu nội địa: Thực hiện thu quý I ước đạt 740,7 nghìn tỷ đồng, bằng 33,7% dự toán, tăng 12,5% so cùng kỳ năm 2025. Về tổng thể, thu nội địa quý I tuy tăng khá (tăng 12,5%) song tốc độ tăng đã giảm so cùng kỳ (tăng 37%), tiến độ thu một số sắc thuế đang có dấu hiệu giảm.
(ii) Thu từ dầu thô: Thực hiện thu quý I ước đạt 11,2 nghìn tỷ đồng, bằng 26,1% dự toán, giảm 15,8% so cùng kỳ năm 2025.
(iii) Thu cân đối từ hoạt động xuất nhập khẩu: Thực hiện thu quý I ước đạt 77,4 nghìn tỷ đồng, bằng 27,8% dự toán, tăng 7,6% so với kỳ năm 2025, trên cơ sở: tổng số thu thuế ước đạt 117,9 nghìn tỷ đồng, bằng 26,2% dự toán, tăng 15,1% so cùng kỳ; hoàn thuế giá trị gia tăng theo chế độ khoảng 40,6 tỷ đồng, bằng 23,4% dự toán, tăng 32,8% so cùng kỳ.
2. Về chi NSNN
Luỹ kế chi quý I ước đạt 530,1 nghìn tỷ đồng, bằng 16,8% dự toán, tăng 23,1% so cùng kỳ năm 2025, trong đó: chi đầu tư phát triển ước đạt khoảng 116,1 nghìn tỷ đồng, bằng 10,4% dự toán Quốc hội quyết định, tỷ lệ giải ngân ước đạt 11,5% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao; chi trả nợ lãi ước đạt 30,7% dự toán; chi thường xuyên ước đạt 20,8% dự toán.
Nhìn chung, các nhiệm vụ chi ngân sách trong quý I được thực hiện theo dự toán, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng, an ninh, quản lý nhà nước và thanh toán các khoản nợ đến hạn, chăm lo cho các đối tượng hưởng lương, lương hưu và trợ cấp xã hội từ NSNN, thực hiện tốt các chính sách an sinh xã hội. Ngân sách trung ương đã chi từ dự phòng 5.588 tỷ đồng để bổ sung cho Bộ Công an thực hiện nhiệm vụ quan trọng, cấp bách (4.754 tỷ đồng) và hỗ trợ kinh phí khắc phục hậu quả do thiên tai và dịch bệnh theo quy định (834 tỷ đồng). Bên cạnh đó, đã thực hiện xuất cấp 15.527 tấn gạo dự trữ quốc gia theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ để cứu trợ, cứu đói cho nhân dân trong dịp Tết Nguyên đán và giáp hạt đầu năm.
Căn cứ kết luận, chỉ đạo của Bộ Chính trị, kết luận của Thường trực Chính phủ và đề xuất của Bộ Công Thương, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ ban hành Nghị quyết số 69/NQ-CP ngày 27/3/2026 về triển khai thực hiện chi tạm ứng cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu từ nguồn tăng thu NSTW năm 2025, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định bổ sung 8.000 tỷ đồng dự toán chi NSNN năm 2026 cho Bộ Công Thương từ nguồn tăng thu NSTW năm 2025 để tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu, nhằm bình ổn giá xăng dầu trong nước, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, đảm bảo an sinh xã hội và đời sống người dân.
3. Về cân đối NSNN
Cân đối ngân sách trung ương và ngân sách các cấp địa phương được đảm bảo. Tính đến hết quý I, đã thực hiện phát hành 80,1 nghìn tỷ đồng trái phiếu Chính phủ, kỳ hạn bình quân 10,02 năm, lãi suất bình quân 4,06%/năm./.
