Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam (VGTA) vừa có kiến nghị gửi Thủ tướng Chính phủ về việc cụ thể hóa chính sách quản lý đối với hoạt động kinh doanh vàng trang sức mỹ nghệ. Đáng chú ý, hiệp hội đề xuất cho phép doanh nghiệp được vay vàng trong dân với lãi suất thỏa thuận để phục vụ sản xuất.
Theo VGTA, việc ban hành các cơ chế, chính sách phù hợp là cần thiết nhằm thúc đẩy ngành vàng trang sức mỹ nghệ phát triển, từng bước đưa Việt Nam trở thành trung tâm chế tác và xuất khẩu vàng trang sức chất lượng cao trong khu vực.
Hiệp hội cho rằng cần xây dựng chính sách thông thoáng, giúp doanh nghiệp chủ động nguồn nguyên liệu đầu vào, bao gồm cả nguồn vàng nhập khẩu và nguồn vàng huy động trong dân. Các quy định cần rõ ràng, minh bạch, tránh phát sinh cơ chế “xin – cho”, qua đó tạo điều kiện để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, đáp ứng nhu cầu thị trường trong nước với mức giá tiệm cận thế giới.
Thực tế hiện nay, VGTA cho biết chưa có văn bản quy phạm pháp luật cụ thể nào hướng dẫn việc mua bán, huy động vàng trong nước để làm nguyên liệu sản xuất vàng trang sức. Điều này dẫn đến việc nguồn lực vàng trong dân chưa được khai thác hiệu quả.
“Do không có quy định, hướng dẫn cụ thể từ cơ quan quản lý nhà nước nên hoạt động thu mua hoặc huy động vàng dưới các hình thức như mua, vay… luôn tiềm ẩn rủi ro pháp lý. Thời gian qua, đã có nhiều doanh nghiệp bị xử phạt hành chính hoặc bị chuyển cơ quan chức năng để làm rõ các hoạt động liên quan” – đại diện VGTA cho biết.
VGTA kiến nghị Thủ tướng Chính phủ sớm cho ban hành các quy định về huy động và mua bán từ nguồn vàng trong nước làm nguyên liệu đầu vào cho sản xuất chế tác vàng trang sức
Từ thực tế trên, hiệp hội kiến nghị Chính phủ sớm ban hành quy định cụ thể về cơ chế huy động và mua bán vàng trong dân làm nguyên liệu đầu vào cho sản xuất. Trong đó, cho phép doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh vàng trang sức được vay vàng trong dân với lãi suất thỏa thuận, phù hợp với quy định của pháp luật dân sự.
Bên cạnh đó, VGTA cũng đề xuất cần xác định rõ các chủ thể tham gia giao dịch vàng, bao gồm cá nhân mua bán không mang tính kinh doanh, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh vàng. Việc phân định này sẽ làm cơ sở thống nhất trong áp dụng các quy định về hóa đơn, thuế, thanh toán, góp phần khơi thông nguồn vàng trong nền kinh tế.
Đối với nguồn vàng nguyên liệu nhập khẩu, hiệp hội kiến nghị xây dựng cơ chế mang tính đột phá. Cụ thể, doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu vàng trang sức được phép nhập khẩu vàng nguyên liệu theo khối lượng đã ký kết với đối tác nước ngoài và đăng ký với ngân hàng thương mại, tương tự như các ngành dệt may, da giày hay cơ khí.
Khi có nhu cầu nhập khẩu, doanh nghiệp chỉ cần xuất trình bộ chứng từ hợp lệ cho ngân hàng. Đồng thời, doanh nghiệp phải đăng ký kế hoạch nhập khẩu hằng năm và báo cáo định kỳ về tình hình sử dụng vàng nguyên liệu cho sản xuất, tiêu thụ trong nước và xuất khẩu. Các báo cáo này sẽ được gửi tới Ngân hàng Nhà nước và Bộ Công Thương để phục vụ công tác quản lý, theo dõi cán cân thương mại và cung cầu ngoại tệ.
Nhu cầu lên tới 50 tấn/năm
Theo ước tính của VGTA, nhu cầu vàng nguyên liệu phục vụ sản xuất vàng trang sức tại Việt Nam vào khoảng 50 tấn mỗi năm, tương đương khoảng 5 tỉ USD, tức trung bình 416 triệu USD mỗi tháng. Sau khi chế tác, khoảng một nửa sản lượng sẽ phục vụ thị trường trong nước, phần còn lại – tương đương 25 tấn – dành cho xuất khẩu.
Hiệp hội cho rằng lượng vàng xuất khẩu này có thể mang về từ 3,5 đến 4 tỉ USD mỗi năm. Như vậy, việc nhập khẩu vàng nguyên liệu không chỉ đáp ứng nhu cầu nội địa mà còn góp phần tái tạo nguồn ngoại tệ cho nền kinh tế thông qua hoạt động xuất khẩu.
VGTA nhấn mạnh nếu có cơ chế phù hợp để huy động vàng trong dân và nhập khẩu nguyên liệu thuận lợi, ngành vàng trang sức Việt Nam sẽ có cơ hội phát triển mạnh mẽ hơn, gia tăng giá trị gia tăng và đóng góp tích cực cho tăng trưởng kinh tế.
