Việc sóng 5G có ảnh hưởng đến sức khỏe con người hay không vẫn chưa rõ ràng. Trong ảnh: Một phụ nữ tham gia cuộc biểu tình phản đối công nghệ 5G tại Bucharest, Romania, ngày 25-1-2020 – Ảnh: REUTERS
Mạng 5G đang ngày càng trở nên phổ biến, với tốc độ phủ sóng nhanh chóng tại các đô thị lớn. Công nghệ này không chỉ nâng tầm trải nghiệm sử dụng smartphone, mà còn mở đường cho hàng loạt thiết bị kết nối thông minh trong hệ sinh thái IoT.
5G là gì mà khiến cả thế giới vừa mong chờ vừa lo ngại?
Sóng 5G là thế hệ mạng di động thứ năm, được thiết kế để thay thế và vượt trội so với 4G với tốc độ truyền tải nhanh hơn gấp nhiều lần, độ trễ cực thấp và khả năng kết nối hàng triệu thiết bị cùng lúc.
Nhờ vào các dải tần số cao hơn, đặc biệt là tần số mmWave, 5G có thể truyền dữ liệu gần như tức thời, mở ra kỷ nguyên của xe tự lái, thành phố thông minh và các ứng dụng thực tế ảo.
Tuy nhiên, chính vì sử dụng tần số cao hơn so với các thế hệ mạng trước, sóng 5G cũng làm dấy lên những lo ngại về khả năng ảnh hưởng đến sức khỏe con người.
Nhiều người đặt câu hỏi: việc sống giữa hàng trăm trạm phát sóng nhỏ hoạt động liên tục có thể tạo ra bức xạ có hại hay không?
Tranh cãi xoay quanh sóng 5G
Ngay từ khi 5G bắt đầu được triển khai, làn sóng tranh cãi đã nổ ra trên nhiều diễn đàn, mạng xã hội và thậm chí cả trong giới chuyên môn. Không ít người lo ngại tần số cao của sóng 5G có thể gây ra những tác động tiêu cực đến sức khỏe như đau đầu, mất ngủ, rối loạn miễn dịch, hay nghiêm trọng hơn là tăng nguy cơ ung thư.
Thậm chí, có thời điểm sóng 5G từng bị gán là nguyên nhân gây ra đại dịch COVID-19, khiến hàng loạt trạm phát sóng ở một số nước châu Âu bị đập phá.
Một số ý kiến khác lại lo ngại 5G có thể ảnh hưởng đến động vật hoang dã, làm rối loạn định hướng của chim và ong, hoặc tạo ra “ô nhiễm điện từ” trong không gian sống.
Tuy nhiên, phần lớn những lo ngại này đến từ các thông tin chưa được kiểm chứng, lan truyền tràn lan trên mạng, mà không dựa trên bằng chứng khoa học rõ ràng.
Trong khi đó, cộng đồng khoa học quốc tế vẫn đang tiếp tục nghiên cứu để đưa ra câu trả lời chính xác và toàn diện hơn.
Quan điểm từ các tổ chức y tế và nghiên cứu quốc tế
Trước làn sóng tranh cãi, nhiều tổ chức y tế và khoa học trên thế giới đã lên tiếng làm rõ về mối liên hệ giữa sóng 5G và sức khỏe con người. Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), hiện chưa có bằng chứng khoa học thuyết phục nào cho thấy việc tiếp xúc với sóng vô tuyến từ các trạm phát 5G ở mức cho phép gây ra tác động tiêu cực đến sức khỏe.
Ủy ban quốc tế về bảo vệ bức xạ không ion hóa (ICNIRP), cơ quan chuyên ban hành các hướng dẫn an toàn cho phơi nhiễm sóng điện từ, cũng đã đánh giá lại dữ liệu liên quan đến 5G. Kết luận cho thấy sóng 5G, ở mức phát xạ hiện nay, nằm trong ngưỡng an toàn và không có cơ sở để coi là nguyên nhân gây ung thư hay tổn thương sinh học.
Điểm đáng lưu ý là sóng 5G sử dụng bức xạ không ion hóa, hoàn toàn khác với bức xạ ion hóa như tia X hoặc tia gamma. Loại sóng này không có đủ năng lượng để phá vỡ cấu trúc DNA hoặc gây biến đổi tế bào, vốn là điều kiện cần để hình thành ung thư.
Dù vậy, nhiều nhà khoa học cũng đồng thuận rằng 5G là công nghệ mới, được triển khai trên quy mô lớn chưa lâu, nên vẫn cần theo dõi tác động lâu dài theo thời gian. Tuy nhiên cho đến thời điểm hiện tại, các nghiên cứu độc lập và đánh giá từ cơ quan y tế lớn đều không phát hiện nguy cơ nghiêm trọng nào đối với sức khỏe con người.
