Cảm giác bấp bênh về kinh tế đang gây bất an cho nhiều người Mỹ trong độ tuổi 27-42, khiến họ thay đổi tư duy chi tiêu kiểu cũ và cả kế hoạch cuộc đời.
Rachael Gambino, 33 tuổi, và Garrett Mazzeo, 35 tuổi, đã lên kế hoạch cho cuộc sống tài chính như trong sách vở: học đại học, trả nợ, tích cực tiết kiệm, kết hôn, mua nhà, sinh con, hoàn thành “giấc mơ Mỹ”.
Nhưng ngồi bên bàn bếp trong ngôi nhà ở ngoại ô Pennsylvania, tài sản mà họ cảm thấy vừa may mắn khi sở hữu vừa giống như gánh nặng, hai vợ chồng nói rằng nếu được làm lại, họ sẽ không làm theo cách cũ.
Đối với cậu con trai 9 tháng tuổi của họ, Miles, Rachael và Garrett thống nhất sẽ không thúc ép cậu bé theo đuổi con đường tương tự.
 Một cửa hàng thời trang ở New York, Mỹ, đề biển giảm giá 50% hồi tháng 12/2023. Ảnh: Reuters
|
Theo Rachael, nhiều người ở thế hệ cô chọn học đại học vì đó là định hướng, quan điểm phổ biến của xã hội. “Ở tuổi 18, bạn bắt đầu gánh khoản nợ sau này lên đến 100.000 USD, trước khi thực sự biết cách đưa ra những quyết định tốt nhất cho chính mình. Tôi nghĩ chúng ta cần thay đổi quan niệm đó”.
Rachael và Garrett biết họ may mắn như thế nào khi cả hai đều có công việc ổn định, đồng thời có thể sống nhờ nhà cha mẹ trong lúc họ tiết kiệm tiền trả trước mua nhà. Điều quan trọng là họ đang có một người thuê nhà giúp san sẻ chi phí.
Kristen Gambino, 26 tuổi, em gái của Rachael, chuyển đến ngay sau khi họ mua căn nhà vào năm 2022, giúp họ chi trả phần nào tiền lãi hàng tháng. Bản thân Gambino cũng nhờ vậy mà không phải “ngụp lặn” trong thị trường thuê nhà ngày càng đắt đỏ.
Nhưng cặp đôi vẫn cảm thấy như đang “sống trên lưỡi dao”. Cuộc sống hàng ngày của họ được quyết định bởi một bảng tính chi ly mà trong đó Garrett quản lý tỉ mỉ từng USD vào và ra.
 Rachael Gambino (trái) và Garrett Mazzeo bên cậu con trai 9 tháng tuổi của họ. Ảnh: CNN
|
Một “điệp khúc” phổ biến mà thế hệ Millennials được nghe từ cha mẹ họ là mua nhà luôn tốt hơn thuê. Lời khuyên này giờ đã lỗi thời.
Theo báo cáo từ công ty dữ liệu bất động sản Attom, việc thuê một căn nhà ba phòng ngủ có giá phải chăng hơn việc sở hữu một căn hộ có diện tích tương tự trên gần 90% thị trường địa phương ở Mỹ. Nhưng cả hai lựa chọn vẫn còn quá xa vời đối với một hộ gia đình có thu nhập trung bình.
Khi được hỏi tại sao sở hữu nhà lại là ưu tiên hàng đầu của họ, Garrett cười đáp: “Thành thật mà nói, tôi không biết. Đó là điều chúng tôi được dạy về giấc mơ Mỹ. Theo lẽ thường, chúng tôi phải mua một ngôi nhà có hàng rào màu trắng, sinh con và nuôi một con chó. Nó giống như điều tự nhiên phải đến vậy”.
Rachael cho biết dù may mắn hơn so với nhiều bạn bè và hàng triệu người khác mà việc sở hữu nhà vẫn nằm ngoài tầm với, họ không thể thoát khỏi mối lo lắng rằng mọi thứ đều có thể sụp đổ, ví dụ như nếu một trong hai người mất việc hoặc có người ốm nặng.
Và mặc dù em gái Rachael chưa có kế hoạch chuyển đi ngay, ngày đó cuối cùng cũng phải đến và khi ấy, “chúng tôi sẽ đối mặt với biến động lớn về tài chính”, cô nhấn mạnh.
Năm ngoái là khoảng thời gian đặc biệt khó khăn đối với người tiêu dùng Mỹ nói chung. Giá cả và lãi suất vẫn tăng nhanh, khiến khoản nợ thẻ tín dụng và các khoản vay khác trở nên đặc biệt khó trả. Theo Ngân hàng Dự trữ Liên bang Philadelphia, trong mùa hè vừa qua, lần đầu tiên tình trạng quá hạn trả nợ thẻ tín dụng đã vượt qua mức trước đại dịch.
Song một số tín hiệu nhẹ nhõm đang đến, ngay cả khi người dân chưa thể cảm nhận chúng rõ ràng.
Tiền lương đã tăng nhanh hơn mức tăng giá cả từ năm 2019 và điều đó đặc biệt đúng với thế hệ Millennials. Trong khoảng thời gian này, theo chuyên gia Duke từ Trung tâm Tiến bộ Mỹ, những người lao động ở độ tuổi từ 29 đến 38 nhận được mức lương tăng trung bình 14%, đã điều chỉnh theo lạm phát.
Đây là một dấu hiệu tích cực, nhưng sự gia tăng này không đủ mạnh để tác động tới tâm lý những người lao động đã trở thành cha mẹ. “Làm cha mẹ ở Mỹ rất tốn kém”, Duke nói. “Có thể bạn được tăng lương và thăng chức vào cuối tuổi 20 hoặc đầu 30, nhưng chi phí chăm sóc con cái sẽ lấy đi tất cả phần lương tăng thêm”.
“Một nền kinh tế mạnh chưa chắc đã mang đến được thời gian nghỉ phép cho các bậc cha mẹ hoặc nhà ở giá rẻ”, Duke giải thích.
Rachael và Garrett cảm nhận một cách sâu sắc thực tế này. Việc tính toán chi phí chăm sóc cho cậu bé Miles đã nhanh chóng thay đổi kế hoạch sinh thêm con của họ.
“Chúng tôi mong muốn có những đứa con nối tiếp nhau”, Rachael nói. “Nhưng chúng tôi không đủ khả năng sinh thêm con trong ít nhất 4 năm nữa”.
Vũ Hoàng
