Trả lời báo chí tại họp báo định kỳ về tình hình kinh tế – xã hội trên địa bàn chiều 15/1, bà Trương Thiết Hà, Phó Trưởng phòng Nghiên cứu phát triển kinh tế (Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM), cho rằng, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, TPHCM cần ưu tiên các định hướng chính sách dài hạn giai đoạn 2026-2030, trước hết là tháo gỡ các điểm nghẽn về quy hoạch và hạ tầng giao thông.
Theo bà, về điểm nghẽn quy hoạch, cần điều chỉnh và xây dựng quy hoạch tổng thể thành phố theo tinh thần Nghị quyết số 260/2025/QH15 (điều chỉnh, bổ sung Nghị quyết 98).
Cụ thể, cần lập một quy hoạch tổng thể duy nhất, trên cơ sở cụ thể hóa quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng và tích hợp, lồng ghép quy hoạch tỉnh, quy hoạch chung thành phố. Các đầu việc này cần được nỗ lực triển khai, hoàn tất và phê duyệt trong năm 2026.
Đồng thời, tích hợp hệ thống dữ liệu và tăng cường công khai thông tin quy hoạch, nâng cao năng lực quản lý quy hoạch, phối hợp liên ngành; quan trọng nhất là phải bố trí đủ nguồn lực thực hiện quy hoạch.
Đối với điểm nghẽn hạ tầng giao thông, thành phố sẽ tiếp tục ưu tiên phát triển mạng lưới giao thông tích hợp và thông minh, góp phần kết nối vùng và liên vùng.
Hiện TPHCM chuẩn bị khởi công, thủ tục đầu tư các tuyến metro, tuyến đường sắt đô thị, liên đô thị ưu tiên (tuyến Bến Thành – Tham Lương, Bến Thành – Cần Giờ, Bến Thành – Thủ Thiêm, Thủ Thiêm – Long Thành) và đầu tư các công trình giao thông trọng điểm (Vành đai 3, Vành đai 4, cầu Phú Mỹ, cầu Cần Giờ…).
Đại diện Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM cho rằng cần đẩy mạnh các động lực tăng trưởng truyền thống về tiêu dùng, xuất khẩu, đầu tư. Với thị trường nội địa lên tới 13,6 triệu dân, thành phố cần đẩy mạnh phát triển thương mại điện tử và xây dựng chuỗi liên kết sản xuất – tiêu dùng bền vững với các tỉnh thành. Việc tận dụng các hiệp định FTA và phát triển du lịch để “xuất khẩu tại chỗ” được xem là hướng đi mũi nhọn.
Đặc biệt, trong thu hút đầu tư, giải pháp quan trọng nhất là triển khai Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại Thủ Thiêm với quy hoạch khu trung tâm rộng 9,2ha.
Cùng với các cơ chế đặc thù từ Nghị quyết 98 và Nghị quyết 260, thành phố đang trải thảm đỏ đón các nhà đầu tư chiến lược vào những siêu dự án như Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ hay khu đô thị Bình Quới – Thanh Đa. Đây được kỳ vọng là những cú hích, bù đắp cho nhu cầu vốn đầu tư công giai đoạn 2026-2030 dự kiến lên đến 3,2 triệu tỷ đồng.
Tới năm 2030, TPHCM kỳ vọng trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo của khu vực. Thành phố chú trọng phát triển các ngành công nghệ lõi như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), IoT và công nghệ sinh học.
Không chỉ dừng lại ở lý thuyết, những dự án siêu trung tâm dữ liệu và các khu công nghệ cao chuyên đề đang dần hình thành.
Đáng chú ý, chương trình “TPHCM – điểm đến của các kỳ lân” cùng việc thành lập Quỹ đầu tư mạo hiểm theo mô hình PPP sẽ tạo ra hệ sinh thái lý tưởng cho các doanh nghiệp khởi nghiệp bứt phá. Thành phố cũng sẵn sàng cho các mô hình kinh tế mới thông qua cơ chế thử nghiệm (sandbox), tạo hành lang pháp lý linh hoạt cho kinh tế số và kinh tế tuần hoàn phát triển.
Với một tư duy đổi mới, lấy dữ liệu làm trung tâm và sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị, Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM khẳng định đây là bước quan trọng cho giai đoạn tăng trưởng mới, khẳng định vị thế là động lực kinh tế lớn nhất của cả nước.
Qua nghiên cứu thực tiễn, Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM xác định 4 nút thắt mang tính cấu trúc đang kìm hãm động lực phát triển. 1. Công tác quy hoạch chưa theo kịp thực tiễn, thiếu đồng bộ và tầm nhìn dài hạn; tình trạng quy hoạch treo gây lãng phí nguồn lực. 2. Hệ thống hạ tầng giao thông quá tải, thiếu sự liên kết vùng hoàn chỉnh, dẫn đến ùn tắc và tăng chi phí logistics. 3. Giải ngân đầu tư công còn chậm (chỉ đạt 78% kế hoạch năm 2025). Ngân sách thành phố hiện chỉ đáp ứng được khoảng 30% nhu cầu vốn giai đoạn 2026-2030. 4. Khung pháp lý cho công cuộc chuyển đổi số và đầu tư, phát triển khoa học công nghệ chưa đồng bộ, thiếu sự kết nối dữ liệu giữa các cơ quan và thách thức về nguồn lực con người trong khu vực công. |
