Vị trí chiến lược “cầu nối” Bắc – Trung – Nam
Thanh Hóa nằm ở cửa ngõ Bắc Trung Bộ, là điểm giao thoa giữa hai vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ. Với diện tích tự nhiên 11.115 km2, Thanh Hóa sở hữu địa hình đa dạng từ đồng bằng, trung du, miền núi đến bờ biển dài 102 km. Đây là lợi thế giúp tỉnh có tiềm năng phát triển kinh tế toàn diện trên các lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ và du lịch.
Về giao thông, Thanh Hóa nằm trên các tuyến huyết mạch quốc gia như đường sắt Bắc – Nam, cao tốc Bắc – Nam, quốc lộ 1A, đường Hồ Chí Minh, cùng hệ thống cảng biển nước sâu Nghi Sơn, sân bay Thọ Xuân và nhiều tuyến đường kết nối liên vùng. Vị trí trung chuyển quan trọng này giúp Thanh Hóa trở thành điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư trong và ngoài nước.
Không chỉ là “cửa ngõ” của Bắc Trung Bộ, Thanh Hóa còn là “cầu nối” chiến lược giữa vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ với khu vực miền Trung và Tây Nguyên, tạo điều kiện thuận lợi cho giao lưu hàng hóa, thu hút đầu tư và phát triển logistics.
Nhờ khai thác hiệu quả lợi thế địa kinh tế cùng chính sách thu hút đầu tư cởi mở, Thanh Hóa đạt tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân giai đoạn 2021 – 2025 khoảng 10,24%/năm, cao gấp 1,6 lần mức bình quân cả nước và đứng thứ tư toàn quốc. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch rõ nét theo hướng công nghiệp – dịch vụ – nông nghiệp; trong đó, mục tiêu đặt ra đến năm 2030, công nghiệp và xây dựng chiếm 57%.
Động lực tăng trưởng nổi bật nhất của tỉnh là Khu kinh tế Nghi Sơn, một trong tám khu kinh tế ven biển trọng điểm của cả nước, trung tâm công nghiệp nặng và năng lượng quy mô lớn của miền Trung, sự hiện diện của nhiều công trình, dự án kinh tế trọng điểm, điển hình như: Liên hợp Lọc hóa dầu Nghi Sơn (tổng mức đầu tư trên 9 tỷ USD), Nhiệt điện Nghi Sơn II (2,8 tỷ USD), Xi măng Đại Dương (7.721,7 tỷ đồng), Tổ hợp hóa chất Đức Giang – Nghi Sơn (2.400 tỷ đồng) cùng các nhà máy lớn như Xi măng Nghi Sơn, Xi măng Công Thanh, Luyện cán thép Nghi Sơn 1… Chỉ riêng Khu kinh tế này đã đóng góp hơn 50% giá trị sản xuất công nghiệp và nguồn thu ngân sách của tỉnh.
Tốc độ phát triển công nghiệp ấn tượng đã giúp Thanh Hóa không chỉ đứng trong nhóm dẫn đầu khu vực Bắc Trung Bộ, mà còn khẳng định vị thế là “trung tâm tăng trưởng mới” của cả nước.
Thu ngân sách thuộc nhóm 10 tỉnh dẫn đầu cả nước
Song song với tăng trưởng GRDP, thu ngân sách nhà nước của Thanh Hóa liên tục tăng mạnh, duy trì vị trí trong nhóm 10 tỉnh, thành phố có số thu cao nhất cả nước. Tổng thu ngân sách của tỉnh tính đến tháng 10/2025 đạt gần 49.000 tỷ đồng, bằng 107,3% dự toán và tăng 1,6% so với cùng kỳ, trong đó thu nội địa chiếm tỷ trọng lớn, phản ánh năng lực sản xuất – kinh doanh của tỉnh ngày càng chuyển biến tích cực.
Theo ông Nguyễn Hoài Anh, Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, để đạt được kết quả trên, tỉnh đã thực hiện tốt công tác quản lý, điều hành ngân sách nhà nước, chủ động cơ cấu lại nguồn thu theo hướng bền vững, trong đó tăng thu từ khu vực kinh tế tư nhân và dịch vụ.
Chính quyền các cấp cũng đẩy mạnh cải cách hành chính, tạo môi trường đầu tư thông thoáng, nâng cao chỉ số năng lực cạnh tranh (PCI), chỉ số cải cách hành chính (PAR INDEX) và chỉ số hiệu quả quản trị hành chính công (PAPI), qua đó củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp và người dân. Công tác chuyển đổi số được tập trung triển khai thực hiện trên cả 03 lĩnh vực là chính quyền số, kinh tế số và xã hội số.
Cũng theo ông Anh, hạ tầng là yếu tố quan trọng góp phần tạo nên sức bật cho Thanh Hóa. Những năm gần đây, tỉnh đã huy động nhiều nguồn lực đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông, đô thị và khu công nghiệp. Cao tốc Bắc – Nam đoạn qua Thanh Hóa, tuyến đường ven biển, Quốc lộ 217 nối sang Lào, cảng Nghi Sơn và sân bay Thọ Xuân được mở rộng, hình thành mạng lưới liên kết vùng thuận lợi.
Bên cạnh công nghiệp, du lịch – dịch vụ đang nổi lên như một mũi nhọn tăng trưởng mới. Thanh Hóa sở hữu nhiều di tích, danh lam thắng cảnh nổi tiếng như Thành nhà Hồ (Di sản Văn hóa Thế giới), Lam Kinh (Di tích Quốc gia đặc biệt), biển Sầm Sơn, suối cá thần Cẩm Lương, Pù Luông, hang Dơi – Kho Mường…, cùng bề dày văn hóa – lịch sử hơn 995 năm danh xưng Thanh Hóa, tạo nên tiềm năng lớn để phát triển du lịch bền vững.
“Những năm gần đây, tỉnh đã đầu tư mạnh cho hạ tầng du lịch, thu hút các tập đoàn lớn, phát triển nhiều khu nghỉ dưỡng và khu vui chơi cao cấp. Năm 2024, Thanh Hóa đón trên 15,3 triệu lượt khách với doanh thu du lịch đạt hàng chục nghìn tỷ đồng; 10 tháng đầu năm 2025 tiếp tục đón trên 15,5 triệu lượt khách, khẳng định vị thế điểm đến hấp dẫn của miền Trung và cả nước. Thanh Hóa tiếp tục tháo gỡ những điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực, phát huy tiềm năng, lợi thế để đẩy mạnh phát triển kinh tế – xã hội. Phấn đấu đến năm 2030, Thanh Hóa vào nhóm các tỉnh dẫn đầu cả nước, đến năm 2045 trở thành tỉnh giàu đẹp, văn minh”, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Nguyễn Hoài Anh cho biết.
Lê Dương
