Bộ Thương mại Hoa Kỳ vừa tiếp nhận hồ sơ đề nghị điều tra phòng vệ thương mại đối với sản phẩm máy nén khí nhập khẩu từ Việt Nam, Malaysia và Trung Quốc với cáo buộc gây thiệt hại cho ngành sản xuất nội địa…
Theo thông tin từ Cục Phòng vệ Thương mại (Bộ Công Thương), ngày 30 tháng 4 năm 2026, Công ty MAT Industries, LLC đã nộp đơn lên Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) đề nghị điều tra chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với mặt hàng máy nén khí di động hoặc cố định nhập khẩu từ Malaysia, Trung Quốc và Việt Nam.
Các sản phẩm bị đề nghị điều tra chủ yếu thuộc các mã HS: 8414.80.16.15, 8414.80.16.25, 8414.80.16.35 và 84.14.80.16.85. Mã vụ việc được ấn định là A-552-856 cho điều tra chống bán phá giá và C-552-857 cho điều tra chống trợ cấp.
Số liệu từ Ủy ban thương mại quốc tế Hoa Kỳ (ITC) cho thấy, trong năm 2025, kim ngạch xuất khẩu sản phẩm này từ Việt Nam sang Hoa Kỳ đạt khoảng 81 triệu USD, chiếm 6% thị phần nhập khẩu. Đáng chú ý, giá trị xuất khẩu đã tăng mạnh 42% so với năm 2023.
Trong hồ sơ gửi lên cơ quan chức năng Hoa Kỳ, nguyên đơn đã đưa ra các cáo buộc cụ thể đối với hàng hóa từ Việt Nam:
Về bán phá giá: Biên độ chống bán phá giá bị cáo buộc dao động từ 37,08% đến 149,51%. Do Hoa Kỳ coi Việt Nam là nền kinh tế phi thị trường, DOC dự kiến sử dụng giá trị thay thế từ nước thứ ba (như Indonesia, Tunisia hoặc El Salvador) để tính toán biên độ.
Về trợ cấp: Dù chưa đưa ra biên độ cụ thể, nguyên đơn cáo buộc các doanh nghiệp Việt Nam đã nhận được lợi ích từ 46 chương trình trợ cấp của Chính phủ.
Các chương trình này bao gồm: 9 chương trình về cho vay và đảm bảo; 20 chương trình ưu đãi thuế (thu nhập doanh nghiệp, thuế nhập khẩu nguyên liệu…); 6 chương trình về đất đai (miễn, giảm tiền thuê đất); 8 chương trình hỗ trợ và tiện ích giá ưu đãi.
Đặc biệt, hồ sơ còn cáo buộc 3 chương trình cho vay xuyên biên giới từ các tổ chức tài chính Trung Quốc thông qua sáng kiến “Vành đai và Con đường”, các dự án hợp tác năng lực tại Việt Nam… các hỗ trợ tài chính này có thể coi là các khoản trợ cấp có thể bị đối kháng.
Hiện đơn kiện đã nêu tên cụ thể 12 doanh nghiệp Việt Nam sản xuất và xuất khẩu sản phẩm bị điều tra. Thời kỳ điều tra chống bán phá giá, chống trợ cấp được đề xuất là năm 2025, trong khi thời kỳ điều tra thiệt hại kéo dài 3 năm (2023-2025).
Để bảo vệ quyền lợi và duy trì thị trường xuất khẩu, Cục Phòng vệ Thương mại khuyến nghị các doanh nghiệp liên quan cần theo dõi chặt chẽ diễn biến tiếp theo của vụ việc. Chủ động nghiên cứu, nắm vững quy định, trình tự, thủ tục điều tra chống bán phá giá, chống trợ cấp của Hoa Kỳ và dự kiến chiến lược kháng kiện phù hợp với doanh nghiệp (trong trường hợp DOC khởi xướng điều tra). Đồng thời đa dạng hóa thị trường và mặt hàng xuất khẩu.
Bên cạnh đó, cần hợp tác đầy đủ với Cơ quan điều tra Hoa Kỳ trong suốt quá trình diễn ra vụ việc. Bất kỳ hành động thể hiện sự bất hợp tác hoặc hợp tác không đầy đủ có thể dẫn tới việc Cơ quan điều tra Hoa Kỳ sử dụng các chứng cứ sẵn có bất lợi hoặc áp dụng mức thuế chống bán phá giá, chống trợ cấp cáo buộc cao nhất cho doanh nghiệp.
Chủ động đăng ký tài khoản IA ACCESS tại cổng thông tin điện tử của DOC (https://access.trade.gov/) nhằm cập nhật thông tin và nộp các văn bản, tài liệu liên quan tới Cơ quan điều tra Hoa Kỳ. Thường xuyên phối hợp, cập nhật thông tin cho Cục Phòng vệ Thương mại để nhận được sự hỗ trợ kịp thời.
Bộ Công Thương-Song Hà
