GDP bình quân đầu người là một chỉ tiêu quan trọng trong Hệ thống chỉ tiêu thống kê quốc gia cũng như trong Hệ thống mục tiêu kế hoạch của Nhà nước. Chỉ tiêu này trong những năm từ trước năm 2025 đã có những dấu mốc đáng chú ý và trong năm 2025 là dấu mốc rất quan trọng.
GDP bình
quân đầu người của Việt Nam năm 2025 ước đạt 5.026 USD, đánh dấu mức thu
nhập trung bình cao. Chỉ số này là thước đo quan trọng cho sự phát triển kinh tế
và mức sống. Mục tiêu đến năm 2030, con số này dự kiến đạt khoảng 8.500.
DẤU
MỐC ĐÁNG CHÚ Ý
GDP bình
quân đầu người tính bằng USD theo tỷ giá hối đoái của Việt Nam trước 2025 có
hai dấu mốc đáng chú ý.
Dấu mốc
thứ nhất: năm 1988
Vào năm
này, GDP bình quân đầu người tính bằng USD theo tỷ giá hối đoái chỉ đạt 86 USD.
Đây là dấu mốc đáng buồn, với hai biểu hiện thông qua so sánh.
Một, so sánh giữa các năm ở trong nước, mức
này là mức thấp nhất so với nhiều năm trước đó (kể cả những năm sau thống nhất
đất nước) do tác động của hai cuộc chiến tranh ở biên giới Tây Nam và biên giới
phía Bắc, cuộc cấm vận kéo dài, của cuộc khủng hoảng kinh tế – xã hội kéo dài
và nặng nề. Cuộc khủng hoảng này tiềm ẩn từ cuối những năm 70, diễn ra trong suốt
những năm 80 và kéo dài đến đầu những năm 90 của thế kỷ XX.
Cuộc khủng
hoảng này có một số đặc trưng chủ yếu. Tăng trưởng GDP thấp, kéo dài, có nhiều
năm còn thấp hơn cả tốc độ tăng dân số, thậm chí trong một số năm còn mang dấu
âm (giảm). Lạm phát phi mã, tăng 2-3 chữ số và kéo dài trong nhiều năm. Giá USD
tăng 2-3 chữ số. Cán cân thanh toán quốc tế mang dấu âm lớn; sự thiếu hụt,
không chỉ đối với nhiều loại thiết bị, nguyên, nhiên vật liệu, mà thiếu cả những
hàng hóa dịch vụ tiêu dùng thiết yếu, kể cả lương thực, thực phẩm.
Tỷ lệ thất
nghiệp lớn, trong đó có năm lên đến 13%. Tỷ lệ nghèo lương thực có năm lên đến 50-70%. Ngay vào năm 1988, GDP theo giá thực tế chỉ đạt
15,4 nghìn tỷ đồng, dân số trung bình đạt 63,73 triệu người. GDP bình quân đầu
người chỉ đạt 242 nghìn đồng, với tỷ giá VND/USD là 2,81 nghìn VND/USD, với tổng
GDP tính theo tỷ giá hối đoái chỉ đạt gần 5,5 tỷ USD (thấp hơn cả mức 6 tỷ USD
của miền Bắc trước khi thống nhất)…
Cùng với
cuộc khủng hoảng kinh tế – xã hội ở trong nước, Việt Nam còn bị thiếu hụt lớn về
vốn đầu tư, về máy móc thiết bị, nguyên nhiên vật liệu khi các nước xã hội chủ
nghĩa Đông Âu thay đổi chế độ.
Dấu mốc
thứ hai: diễn ra sau dấu mốc thứ nhất 20 năm, tức là vào năm 2008, khi GDP bình
quân đầu người tính bằng USD đạt 1.110,9 USD.
Đây là dấu
ấn đáng nhớ, khi mức GDP bình quân đầu người vượt qua mốc 1.000 USD – tức là Việt
Nam đã ra khỏi nhóm nước có thu nhập thấp, chuyển lên nhóm nước có thu nhập
trung bình (thấp)…
Nội dung đầy đủ bài viết được đăng tải trên Kinh tế Việt Nam Thế giới 2025 – 2026 phát hành ngày 19/03/2026. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
Link: https://premium.vneconomy.vn/dat-mua/an-pham/kinh-te-viet-nam-va-the-gioi-2025-2026.html
-Minh Anh
