Bộ Công Thương đang lấy ý kiến dự thảo Quyết định về việc quy định khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường của hệ thống điện quốc gia.
Theo đó, Bộ này đề xuất khung giờ cao điểm thay đổi theo từng mùa trong năm. Cụ thể, từ tháng 1 đến tháng 4 và từ tháng 9 đến tháng 12, khung giờ cao điểm từ 14-19h trong các ngày từ thứ Hai đến thứ Bảy (5 giờ).
Tháng 5 đến tháng 8, giờ cao điểm gồm hai khung: 14h30-16h30 và 19h30-22h30 trong các ngày từ thứ Hai đến thứ Bảy (5 giờ); ngày Chủ nhật không có giờ cao điểm.
Khung giờ thấp điểm áp dụng từ 0h đến 6h tất cả các ngày trong tuần (6 giờ).
Khung giờ bình thường áp dụng cho các khung giờ còn lại trong ngày (13 giờ/ngày từ thứ Hai đến thứ Bảy và 18 giờ/ngày đối với ngày Chủ nhật).
Các khung giờ sử dụng điện là căn cứ để tính giá điện. Thông thường, giờ cao điểm có mức giá cao nhất và giờ thấp điểm có mức giá thấp nhất.
Hiện nay, khung giờ thấp điểm, cao điểm và giờ bình thường được áp dụng cho khách hàng sử dụng điện sản xuất và kinh doanh. Các quy định về khung giờ sử dụng điện còn áp dụng cho từng cấp điện áp khác nhau và ở mỗi cấp điện áp sẽ có giá điện khác nhau cho khung giờ thấp điểm, cao điểm và giờ bình thường.
Liên quan đến những đề xuất trên của Bộ Công Thương, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cho biết, tổng số công tơ điện phục vụ mua bán, giao nhận điện tại các tổng công ty điện lực, đơn vị truyền tải điện và các đơn vị phát điện có áp dụng biểu giá điện theo thời gian sử dụng khoảng 1,25 triệu công tơ. Đây là khối lượng rất lớn, liên quan trực tiếp đến công tác đo đếm, tính toán hóa đơn và thanh toán điện năng trên toàn hệ thống.
Hơn nữa, chỉ một phần công tơ có khả năng hỗ trợ cấu hình linh hoạt nhiều biểu giá theo thời gian hoặc theo mùa, còn phần lớn công tơ hiện nay được cài đặt theo khung giờ cố định. Do đó, khi thay đổi khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường sẽ phải thực hiện cấu hình lại công tơ, thông qua hai hình thức: cài đặt từ xa qua hệ thống và cài đặt trực tiếp tại hiện trường.
Theo tính toán sơ bộ, thời gian triển khai cài đặt lại công tơ theo khung giờ mới tại một số đơn vị có quy mô lớn (như EVNNPC) có thể kéo dài đến khoảng 90 ngày.
Trường hợp khung giờ cao điểm, thấp điểm được điều chỉnh theo mùa (2 lần/năm), khối lượng công việc phát sinh sẽ rất lớn. Bởi sẽ phải cập nhật cấu hình cho số lượng lớn công tơ khách hàng; đồng bộ dữ liệu giữa công tơ với hệ thống thu thập dữ liệu đo đếm từ xa, hệ thống quản lý khách hàng và tính hóa đơn (CMIS) và các hệ thống liên quan.
Theo EVN, việc triển khai đồng loạt trên phạm vi rộng và thực hiện nhiều lần trong năm tiềm ẩn nhiều rủi ro sai sót, phát sinh khiếu nại của khách hàng. Ngoài ra, còn phát sinh đáng kể chi phí khi triển khai.
Điều chỉnh khung giờ có thể giúp giảm tiền điện
Dựa trên cơ sở đánh giá đặc điểm biểu đồ phụ tải theo năm, đồng thời bám sát đặc tính vận hành của hệ thống nguồn điện, tính khả thi trong triển khai và tác động đến khách hàng sử dụng điện, EVN đề nghị chưa áp dụng điều chỉnh khung giờ theo mùa để hạn chế tối đa việc thay đổi nhiều lần trong năm để giảm chi phí, khối lượng công việc và rủi ro trong triển khai.
EVN đề xuất áp dụng một khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường. Cụ thể, giờ bình thường với các ngày thứ Hai đến thứ Bảy sẽ từ 6h-17h30 và từ 22h30-24h; ngày Chủ nhật từ 6h đến 24h.
Giờ cao điểm các ngày thứ Hai đến thứ Bảy sẽ từ 17h30-22h30 (5 giờ); ngày Chủ nhật không có giờ cao điểm.
Giờ thấp điểm tất cả các ngày trong tuần, thời gian từ 0h đến 6h.
Về đối tượng áp dụng giá điện theo thời gian sử dụng, EVN đề xuất thực hiện theo quy định tại Thông tư số 60/2025/TT-BCT. Trong đó, các đối tượng bắt buộc áp dụng gồm: khách hàng sử dụng điện cho mục đích sản xuất, kinh doanh được cấp điện qua máy biến áp chuyên dùng từ 25 kVA trở lên, hoặc có sản lượng điện sử dụng trung bình 3 tháng liên tục từ 2.000 kWh trở lên.
Tương tự, quy định này cũng áp dụng cho các đơn vị bán lẻ điện tại khu công nghiệp, cụm công nghiệp; các đơn vị mua điện để bán lẻ điện ngoài mục đích sinh hoạt tại các tổ hợp thương mại, dịch vụ.
Theo EVN, việc điều chỉnh khung giờ cao điểm mang lại tác động tích cực khi tạo tín hiệu giá điện rõ ràng, khuyến khích khách hàng dịch chuyển phụ tải sang giờ thấp điểm và giờ bình thường. Từ đó, góp phần làm phẳng biểu đồ phụ tải, có thể giảm được hóa đơn tiền điện.
Ngoài ra, việc điều chỉnh khung giờ còn góp phần giảm chi phí chung của hệ thống điện, tối ưu vận hành nguồn điện (không phải huy động các nguồn giá điện cao, khai thác tốt nhất cơ cấu nguồn, giúp an toàn hệ thống điện và san bằng đồ thị phụ tải, giảm giá thành sản xuất điện). Đặc biệt là giảm nguy cơ thiếu điện vào các giờ cao điểm chiều.
Do tổng số giờ bình thường, cao điểm, thấp điểm trong ngày không thay đổi so với hiện hành nên không gây xáo trộn lớn cho khách hàng sử dụng điện. Việc quy định không có giờ cao điểm sáng còn có thể thuận lợi hơn cho các hộ công nghiệp tổ chức sản xuất liên tục vào ban ngày, phù hợp với thời gian phát của các nguồn điện mặt trời.
Đối với khách hàng, nếu điều chỉnh thời gian sử dụng điện phù hợp với khung giờ mới thì sẽ không ảnh hưởng đến chi phí về tiền điện, EVN nhấn mạnh.
