Một giàn khoan dầu tại thị trấn al-Qahtaniyah, tỉnh Hasakah, Syria. Ảnh: AFP/ TTXVN
Giá dầu Brent chuẩn toàn cầu giảm 0,31% xuống còn 90,17 USD/thùng vào ngày 15/4, trong khi giá dầu tương lai WTI của Mỹ giảm 0,44% xuống còn 85,28 USD/thùng. Tuy nhiên, các chuyên gia đã phân tích những yếu tố có thể khiến giá “vàng đen” vượt ngưỡng 100 USD/thùng trong thời gian tới.
Thứ nhất, Iran sở hữu trữ lượng dầu khổng lồ và là nhà sản xuất dầu lớn thứ ba tại Tổ chức các Nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC). Các nhà phân tích đánh giá rằng, nếu xảy ra vấn đề gây gián đoạn nguồn cung dầu Iran, giá dầu trên thị trường toàn cầu có thể tăng cao.
Các nhà quan sát cũng theo dõi sát sao tình hình tại Eo biển Hormuz, nằm ở vị trí quan trọng giữa Iran và Oman. Đây là nơi 1/5 sản lượng dầu toàn cầu được vận chuyển hàng ngày. Chỉ huy lực lượng Hải quân Iran Alireza Tangsiri ngày 9/4 đã tuyên bố nước này có thể đóng cửa Eo biển Hormuz nếu thấy cần thiết.
Chủ tịch Hiệp hội Dầu Lipow – ông Andy Lipow – phân tích: “Bất cứ cuộc tấn công nào nhằm vào cơ sở sản xuất và xuất khẩu dầu tại Iran đều có thể đẩy giá dầu thô Brent lên 100 USD. Kịch bản đóng Eo biển Hormuz sẽ đẩy giá lên tầm 120-130 USD”. Bên cạnh đó, giá dầu đã tăng trong những tháng gần đây do gián đoạn bởi các cuộc tấn công của lực lượng Houthi ở Biển Đỏ.
Ông David Bassanese tại công ty Betashares (Australia) nhận định rằng sau vụ tấn công ngày 13/4, nếu căng thẳng leo thang hơn nữa, Mỹ và các đồng minh có để chịu áp lực phải tăng cường các biện pháp trừng phạt. Điều này có nguy cơ dẫn đến nguy cơ bóp nghẹt thêm khả năng xuất khẩu dầu của Iran.
Đáng chú ý, ông Josh Young tại công ty Bison Interests (Australia) nhận định diễn biến địa chính trị gần đây khiến nguồn cung dầu thô toàn cầu dễ bị tổn thương hơn.
Ông lập luận: “Đầu tư không đủ khiến nguồn cung trở nên mong manh hơn và tăng khả năng giá dầu tăng đột biến lên trên 100 USD nếu nguồn cung bị gián đoạn. Tôi nghĩ giá dầu sẽ đạt mức cao nhất mọi thời đại trong chu kỳ này, do một thập kỷ thiếu đầu tư vào thăm dò và phát triển”. Ngoài ra, theo kênh CNBC (Mỹ), dầu phải đối mặt với tình trạng sụt giảm tự nhiên đáng kể về sản lượng.
Iran đã tiến hành các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa vào Israel đêm 13/4. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã tấn công và phá hủy một số mục tiêu quân sự quan trọng của Israel. Trong khi đó, người phát ngôn của Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF), Chuẩn Đô đốc Daniel Hagari xác nhận một căn cứ quân sự của nước này đã thiệt hại nhẹ.
Hãng thông tấn chính thức của Iran (IRNA) trích dẫn thông báo của phái đoàn thường trực Iran tại Liên hợp quốc (LHQ), viện dẫn Điều 51 của Hiến chương LHQ cho phép phòng thủ hợp pháp.
Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres và nhiều nước đã bày tỏ lo ngại về vụ tấn công, đồng thời kêu gọi các bên chấm dứt hành động thù địch cũng như kiềm chế tối đa để tránh dẫn đến đối đầu quân sự quy mô lớn trên nhiều mặt trận ở Trung Đông.
