Phân tích về vấn đề này, chuyên gia kinh tế Nguyễn Trí Hiếu cho biết, việc lãi suất cho vay có tăng hay không phụ thuộc vào nhiều yếu tố.
Nếu các ngân hàng đẩy mạnh tín dụng theo chỉ tiêu của Ngân hàng Nhà nước giao 16% ngay từ đầu năm thì các ngân hàng sẽ cần vốn huy động, từ đó tăng lãi suất huy động để hấp thụ vốn.
Ngoài ra, tình hình kinh tế thế giới, trong đó có Mỹ cũng sẽ tác động đến lãi suất ở Việt Nam. “Nếu Mỹ tăng lãi suất thì Việt Nam cũng sẽ tăng theo, vì nếu chúng ta vẫn giữ lãi suất thấp sẽ làm giảm giá trị của VND, từ đó làm tăng tỷ giá và tác động rất lớn đến kinh tế vĩ mô”, ông Hiếu phân tích.
Thứ ba, nợ xấu có thể gia tăng sau trận bão Yagi lịch sử đổ bộ vào miền Bắc Việt Nam từ hồi tháng 9 năm ngoái. Với chính sách tín dụng khi nợ xấu tăng, rủi ro tăng cao thì chắc chắn lãi suất cho vay của các ngân hàng sẽ tăng, điều này sẽ kéo theo lãi suất cho vay thời gian tới có thể tăng.
Các chuyên gia dự báo lãi suất cho vay sẽ tăng trong những tháng đầu năm 2025. (Ảnh minh họa).
Cũng nhận định về lãi suất cho vay năm 2025, TS. Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho biết khó đoán định nhưng nhiều khả năng sẽ được điều chỉnh tăng nhẹ.
“Có quá nhiều biến cố bên ngoài, trong đó có chính sách thương mại và tiền tệ của chính quyền Mỹ. Tuy nhiên, những chính sách về tiền tệ, tài chính của Ngân hàng nhà nước Việt Nam và sự điều hành linh hoạt của các ngân hàng sẽ giúp lãi suất cho vay tăng không đáng kể và hạn chế được những rủi ro, biến động từ bên ngoài”, ông Bình nói.
Phân tích thêm, TS Lê Duy Bình cho biết, hiện nay lãi suất cho vay đối diện một số áp lực nhưng cơ bản sẽ ổn định, bởi lạm phát năm 2024 được kiểm soát. Do vậy áp lực để tăng giá VND không lớn, đó là cơ sở để lãi suất cho vay của các ngân hàng cơ bản được duy trì ổn định trong quý I năm 2025.
Tuy nhiên, ông Bình cũng đưa ra những lo ngại về lãi suất cho vay có thể sẽ được điều chỉnh tăng ở những tháng sau đó, vì Tổng thống Mỹ Donald Trum nhậm chức và điều hành có thể sẽ có một số gia tăng về căng thẳng thương mại. Rồi chỉ số đồng USD có thể tăng vào những tháng giữa năm 2025. Cùng với đó là áp lực tỷ giá hối đoái giữa USD và VND có thể sẽ thay đổi.
“Những yếu tố bên ngoài này sẽ tác động đến áp lực cho vay của các ngân hàng. Vì thế lãi suất cho vay có thể sẽ tăng nhưng không nhiều”, ông Bình nhận định.
Báo cáo tình hình kinh tế – xã hội quý IV và năm 2024 do Tổng cục Thống kê công bố ngày 6/1 cho thấy, mặt bằng lãi suất cho vay đối với các giao dịch phát sinh mới của ngân hàng thương mại có xu hướng giảm trong năm 2024 nhờ Ngân hàng Nhà nước tiếp tục giữ nguyên các mức lãi suất điều hành và chỉ đạo tổ chức tín dụng tiết giảm chi phí hoạt động để giảm lãi suất cho vay.
Lãi suất cho vay ngắn hạn bình quân bằng đồng Việt Nam đối với lĩnh vực ưu tiên khoảng 3,8%/năm, thấp hơn mức lãi suất cho vay ngắn hạn tối đa theo quy định của Ngân hàng Nhà nước (4%/năm).
Trong kết quả điều tra xu hướng kinh doanh quý I/2025 đối với toàn bộ các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài do Vụ Dự báo, Thống kê NHNN công bố cũng cho thấy xu hướng về mặt bằng lãi suất huy động VNĐ duy trì tương đối ổn định, trong khi mặt bằng lãi suất cho vay giảm so với cuối năm 2023, nhất quán với kỳ vọng của các tổ chức tín dụng tại cuộc điều tra cùng kỳ năm trước và quý trước.
“Tuy nhiên, các tổ chức tín dụng dự kiến có thể điều chỉnh tăng nhẹ lãi suất huy động và cho vay khoảng 0,2 – 0,3 điểm phần trăm trong năm 2025” , Vụ Dự báo Thống kê thông tin.
Trong khi đó, Ngân hàng Nhà nước cho biết tính đến hết năm 2024, mặt bằng lãi suất huy động tăng 0,71%, mặt bằng lãi suất cho vay giảm 0,59% so với đầu năm, riêng lãi suất cho vay tại các ngân hàng thương mại đã giảm trung bình gần 1%. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng lãi suất cho vay có thể “đảo chiều” tăng nhẹ trong năm 2025.
Tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ ngân hàng năm 2025 mới đây, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng cũng chia sẻ, việc điều hành lãi suất hiện nay gặp không ít khó khăn do áp lực từ thị trường quốc tế và tình hình trong nước. “Nếu lãi suất cho vay giảm mạnh, tỷ giá có nguy cơ tăng cao, gây mất ổn định kinh tế vĩ mô và tâm lý lo ngại cho nhà đầu tư nước ngoài”, bà Hồng phân tích.
