Theo Financial Times, vào năm ngoái, Trung Quốc tuyên bố sẽ hạn chế xuất khẩu để bảo vệ “an ninh và lợi ích quốc gia” nhằm đáp trả các biện pháp kiểm soát do Mỹ đứng đầu đối với việc bán chip tiên tiến và thiết bị sản xuất chip. Động thái này của Trung Quốc đã cho cả thế giới thấy sự thống trị của họ đối với nguồn cung tài nguyên quan trọng.
HẠN CHẾ XUẤT KHẨU CỦA TRUNG QUỐC KHIẾN GIÁ VẬT LIỆU TĂNG
Các biện pháp hạn chế của Bắc Kinh đối với các các vật liệu như germani và gali, được sử dụng cho sản xuất bán dẫn và các thành phần thiết bị quân sự đã khiến giá khoáng sản ở châu u tăng gần gấp đôi trong năm vừa qua.
Theo Cục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ, Trung Quốc chiếm khoảng 98% nguồn cung gali và 60% germani của thế giới.
Các nhà phân tích cho biết các biện pháp kiểm soát cho thấy rõ ràng chính phủ Trung Quốc sẵn sàng đáp trả các biện pháp kiểm soát khả năng tiếp cận chip và các công nghệ tiên tiến khác bằng các biện pháp gây ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích kinh tế của các nước phương Tây.
Nhân viên tại một công ty chế biến vật liệu bán dẫn cho biết mặc dù Trung Quốc vẫn xuất khẩu một số lô hàng gali khối lượng lớn, nhưng tổng lượng xuất khẩu đã giảm khoảng một nửa kể từ khi các biện pháp kiểm soát được thực hiện.
“Nếu Trung Quốc tiếp tục giảm lượng xuất khẩu gali như nửa đầu năm, dự trữ của chúng tôi rồi sẽ hết”, người này nói.
Jan Giese, Giám đốc cấp cao tại Tradium cho biết công ty của ông đã xoay xở để có đủ vật liệu gali và germani. Chương trình cấp phép xuất khẩu mới của Trung Quốc chỉ cung cấp “một phần nhỏ so với những gì chúng tôi đã mua trước đây”.
Germani và gali là hai vật liệu rất cần thiết trong sản xuất bộ vi xử lý tiên tiến, sản phẩm sợi quang và kính nhìn ban đêm, do đó, việc Trung Quốc tiếp tục hạn chế xuất khẩu có thể làm gián đoạn chuỗi cung ứng bán dẫn.
Mới đây, Trung Quốc tiếp tục công bố lệnh hạn chế xuất khẩu antimon, một loại khoáng chất được sử dụng trong đạn xuyên giáp, kính nhìn ban đêm,… Biện pháp này được đưa ra sau khi Trung Quốc áp đặt lệnh kiểm soát xuất khẩu than chì và các công nghệ được sử dụng trong khai thác và tách đất hiếm.
Theo nhà cung cấp dữ liệu Argus, giá germani đã tăng 52% kể từ đầu tháng 6 năm nay lên 2.280 USD/kg tại Trung Quốc.
TRUNG QUỐC SẼ CÒN SIẾT CHẶT HẠN CHẾ XUẤT KHẨU
Theo các biện pháp kiểm soát gali và germani, mỗi lô hàng riêng lẻ cần được phê duyệt, mất từ 30 đến 80 ngày và khiến các hợp đồng cung cấp dài hạn trở nên không khả thi do không chắc chắn, các thương nhân cho biết. Các đơn đăng ký phải nêu rõ người mua và mục đích sử dụng dự kiến.
Cory Combs, Phó giám đốc tại công ty tư vấn Trivium China, cho biết động cơ chính của Trung Quỗ là “gửi tín hiệu” rằng họ có thể trả đũa áp lực do Mỹ dẫn đầu đối với các công ty và ngành công nghiệp quan trọng của Trung Quốc.
Các thương nhân đổ lỗi Trung Quốc tích trữ khiến giá germani tăng vọt, loại vật liệu được sử dụng để sản xuất chip tiên tiến, cáp quang, tấm pin mặt trời và máy ảnh nhiệt quân sự.
Markus Roas, Giám đốc kinh doanh kim loại tại Indium Corporation, một nhà cung cấp cho ngành công nghiệp điện tử và bán dẫn, cho biết các công ty Mỹ như công ty của ông đang thấy “thực sự khó khăn” để có được giấy phép xuất khẩu và họ chỉ có “vài tuần” germani và gali trong kho.
“Hiện tại, đối với germani, chắc chắn có nguy cơ cạn kiệt nguồn cung”, ông nói thêm.
Theo Phó giám đốc tại công ty tư vấn Trivium China Cory Combs, Trung Quốc coi việc kiểm soát xuất khẩu một phần là cách đảm bảo nguồn cung cấp vật liệu của riêng mình được sử dụng trong các công nghệ năng lượng sạch, cốt lõi của quá trình nâng cấp công nghiệp của đất nước.
“Giả sử tình hình toàn cầu và mối quan hệ Mỹ-Trung Quốc vẫn như vậy, thì tôi không thấy có động lực nào để Trung Quốc nới lỏng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu”, một chuyên gia nhận định.
