Theo thống kê từ Cục Hải quan, trong 11 tháng qua, kim ngạch xuất khẩu thủy sản đạt hơn 10,3 tỷ USD, tăng gần 15% so với cùng kỳ năm ngoái.
Trong đó, tôm và cá tra vẫn là hai mặt hàng có kim ngạch cao nhất, dẫn dắt đà tăng trưởng của ngành thủy sản. Cụ thể, trong 11 tháng, xuất khẩu tôm 4,31 tỷ USD, tăng 21,2%; xuất khẩu cá tra đạt hơn 2 tỷ USD, tăng 9%.
Ngoài ra, xuất khẩu mực và bạch tuộc đạt 0,7 tỷ USD, tăng 18%; mặt hàng cua ghẹ và giáp xác cũng tăng 23% khi thu về gần 0,36 tỷ USD; các mặt hàng thủy sản khác đạt 2,25 tỷ USD, tăng 15% so với cùng kỳ năm 2024. Riêng xuất khẩu cá ngừ giảm 5%, kim ngạch đạt gần 0,86 tỷ USD.
Hiện nay, thủy sản Việt Nam được xuất khẩu sang 167 thị trường, trong đó Trung Quốc (bao gồm cả Hong Kong), Mỹ và Nhật Bản vẫn là 3 khách hàng lớn nhất, chiếm 54% kim ngạch xuất khẩu của toàn ngành thủy sản trong 11 tháng năm 2025.
Xuất khẩu thủy sản sang thị trường Trung Quốc đạt 2,26 tỷ USD, tăng 30,6% so với cùng kỳ năm ngoái; xuất sang thị trường Mỹ cũng đạt gần 1,78 tỷ USD, tăng 6% và xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản đạt hơn 1,56 tỷ USD, tăng 10,3%.
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu thủy sản tháng 12 được dự báo giảm nhẹ so với tháng 11, do yếu tố mùa vụ và tâm lý thận trọng của doanh nghiệp khi giao dịch với Mỹ.
Nhiều doanh nghiệp tạm thời hạn chế ký mới các đơn hàng hải sản sang Mỹ cho đến khi các hướng dẫn chính thức về quy định mới được ban hành. Tuy nhiên, xuất khẩu tôm có thể vẫn giữ được mức tương đương tháng 11 hoặc chỉ giảm nhẹ nhờ nhu cầu ổn định tại Nhật Bản, EU và CPTPP.
Dựa trên kết quả 11 tháng và triển vọng cuối năm, VASEP dự báo xuất khẩu thủy sản Việt Nam có thể lập kỷ lục mới trong năm 2025, đạt 11,2-11,3 tỷ USD, mức cao nhất từ trước đến nay.
Trong đó, xuất khẩu tôm dự kiến vượt 4,6 tỷ USD, trở thành ngành hàng thiết lập kỷ lục mới; cá tra ước đạt trên 2,1 tỷ USD nhờ nhu cầu phục hồi tại châu Á và Trung Quốc; cá ngừ cũng được dự báo đạt trên 900 triệu USD, tiến gần mốc 1 tỷ USD.
Tại Hội nghị Tổng kết công tác năm 2025, nhiệm kỳ 2021-2025 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026 của ngành Công Thương, chiều 19/12, Tổng Thư ký VASEP Nguyễn Hoài Nam nhấn mạnh đây là cột mốc quan trọng, góp phần thực hiện Chiến lược phát triển thủy sản Việt Nam đến năm 2030, đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt – góp phần ý nghĩa trong tổng xuất khẩu của ngành nông nghiệp, của quốc gia và của tăng trưởng hai con số.
Trong đó, cuộc họp của Thủ tướng với VASEP ngày 13/4/2023 tại trụ sở Chính phủ được xem là một dấu mốc đặc biệt quan trọng đối với hiệp hội. Cùng với hai nghị quyết của Chính phủ ban hành trong tháng 4/2023 (Nghị quyết số 50 và Nghị quyết số 58), các quyết sách và chỉ đạo của Thủ tướng không chỉ tạo tâm lý tích cực, tiếp thêm động lực cho cộng đồng doanh nghiệp thủy sản, mà còn được Bộ Công Thương và các bộ, ngành cụ thể hóa bằng nhiều giải pháp hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn.
Hiệp hội VASEP cũng luôn ghi nhớ ngày đặc biệt 8/8/2021. Trong bối cảnh cả nước tập trung cao độ chống dịch Covid-19, sản xuất xuất khẩu đình trệ, nguyên liệu và sản phẩm thủy sản tồn kho lớn nhưng vẫn phải tiếp tục mua tôm cá cho nông dân, ngư dân để chế biến, bảo quản đông lạnh.
Tại cuộc họp, đại diện VASEP đã kiến nghị Chính phủ và bộ, ngành xem xét hỗ trợ giảm tiền điện cho các doanh nghiệp thủy sản trong bối cảnh phải tăng cấp đông và trữ đông hàng thủy sản. Bộ trưởng Công Thương Nguyễn Hồng Diên đã đồng ý ngay với kiến nghị này.
Kết quả, Chính phủ ban hành Nghị định 97/2021/NĐ-CP ngay sau đó, các doanh nghiệp ngành thủy sản tại các tỉnh thực hiện “chỉ thị 16” đã được giảm 10% tiền điện trong 3 tháng. Đây là sự hỗ trợ kịp thời và vô cùng ý nghĩa.
Trong nhiều năm qua, đặc biệt là năm 2025 đầy khó khăn, cộng đồng doanh nghiệp thủy sản luôn nhận được sự đồng hành sát sao của các bộ, ngành, nhất là Bộ Công Thương, trong các lĩnh vực từ xuất xứ, logistics, xúc tiến thương mại đến phòng vệ thương mại và mở rộng thị trường.
Cục Xúc tiến Thương mại luôn phối hợp và hỗ trợ hiệp hội thực hiện vô cùng hữu ích các hoạt động hội chợ, xúc tiến thương mại trọng điểm quốc gia tại các khu vực thị trường nhập khẩu thủy sản lớn trên thế giới, như Mỹ, EU, Trung Quốc, Nhật Bản… Nguồn lực hỗ trợ này có ý nghĩa đặc biệt với hiệp hội và các doanh nghiệp SME để duy trì hình ảnh và vị thế nguồn cung trên thị trường thế giới.
Vụ Phát triển Thị trường nước ngoài, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước luôn đồng hành với hiệp hội và các doanh nghiệp thủy sản hội viên trong các hoạt động kết nối phát triển thị trường, mở rộng đối tác, duy trì lợi thế cạnh tranh.
Trong khi đó, Cục Phòng vệ Thương mại đã luôn chủ động và sát cánh, hỗ trợ hiệp hội trong các hoạt động phòng vệ thương mại, vụ kiện chống bán phá giá, chống trợ cấp mà hiệp hội và các nhóm doanh nghiệp ngành tôm và cá tra đã phải đương đầu trong nhiều năm qua, đặc biệt là năm 2025 này.
Theo VASEP, với kết quả tăng trưởng tích cực của năm 2025, ngành thủy sản Việt Nam tiếp tục củng cố vị thế cung ứng tại nhiều thị trường lớn. Song, việc Mỹ siết chặt các yêu cầu nhập khẩu từ năm 2026 đặt ra thách thức không nhỏ. Vì vậy, các doanh nghiệp cần chuẩn bị kỹ lưỡng về minh bạch chuỗi cung ứng, tuân thủ tiêu chuẩn lao động, chống khai thác IUU và tăng tỷ trọng sản phẩm giá trị gia tăng nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.
Hà Giang
