Chia sẻ tại Diễn đàn Đầu Tư Việt Nam 2025 – Mid-Year Update trong phiên thảo luận về tài sản mã hóa mới đây, ông Phan Vũ Tuấn, Trưởng văn phòng Luật sư Phan Law Vietnam, cho rằng điều quan trọng nhất đối với việc quản lý thị trường tài sản mã hóa hiện nay là phải công nhận tài sản mã hoá là tài sản theo Luật Dân sự.
“Đây là bước đầu tiên và cực kỳ quan trọng, bởi nếu không được công nhận là tài sản, chúng sẽ không có bất kỳ quyền lợi nào theo luật Dân sự”, ông Tuấn cho hay.
Theo ông Tuấn, Bộ luật Dân sự quy định tài sản chỉ có bốn loại: tiền, vật, giấy tờ có giá và quyền tài sản. “Chúng tôi cho rằng tài sản mã hóa gần nhất với quyền tài sản. Nếu xác định được như vậy, việc áp dụng các quy định về tài sản sẽ dễ dàng hơn rất nhiều”, ông Tuấn nhận định.
Ông Phan Vũ Tuấn, Trưởng văn phòng Luật sư Phan Law Vietnam
Nói về sự cần thiết của việc công nhận tài sản mã hóa là tài sản, vị luật sư này cho biết hiện chủ sở hữu các tài sản này chưa được pháp luật Việt Nam bảo hộ. Ví dụ, nếu một người sở hữu lượng lớn tài sản mã hóa và qua đời, liệu tài sản đó có được thừa kế không? Hay một vụ việc điển hình tại TP. Hồ Chí Minh liên quan đến cướp Bitcoin trên cao tốc cũng cho thấy sự phức tạp. Vụ việc này gây tranh cãi về việc cướp Bitcoin có được coi là cướp tài sản không, và số Bitcoin bị cướp có thể dùng để định khung hình phạt hay không, vì pháp luật chưa xác định rõ.
“Do đó, chúng tôi hy vọng Luật Công nghệ số và nghị quyết về thị trường tài sản mã hóa sẽ sớm được ban hành”, ông Tuấn cho hay.
Ông Phan Đức Trung, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain Việt Nam (VBA) cũng cho biết, ông từng tranh luận về việc tài sản mã hoá có là tài sản không. Ở các nước khác, Luật Dân sự đơn giản hóa tài sản thành hai loại: hữu hình (như đất) và vô hình (như quyền). Nhưng ở Việt Nam, luật Dân sự phức tạp hơn, chia tài sản thành bốn loại.
Ông Phan Đức Trung, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain Việt Nam (VBA)
Theo ông Trung, Dự thảo Luật Công nghệ số hiện nay phân loại tài sản số theo nhiều cách, chẳng hạn theo mục đích sử dụng hoặc công nghệ. Luật công nghệ số của Việt Nam được đánh giá là bao quát hơn nhiều luật quốc tế, và chúng ta nên vui mừng vì có luật này để giải quyết các vấn đề như vụ cướp Bitcoin. Trong vụ đó, cơ quan tố tụng gặp khó khăn vì thiếu quy định về tài sản mã hóa. Tương tự, cơ quan thuế không thể thu thuế từ một người đào Bitcoin nếu pháp luật chưa công nhận đó là tài sản.
Gần đây, các vụ lừa đảo lớn như Mr Pip cho thấy cần nhanh chóng ban hành luật để ngăn chặn tình trạng FOMO (sợ bỏ lỡ cơ hội) và đưa tài sản mã hóa vào dòng vốn hợp pháp.
“Chúng ta không nên quá lo lắng về việc luật đã ra hay chưa, nhưng khi ra, nó sẽ ngày càng hoàn thiện. Chúng tôi hy vọng các nhà làm chính sách sẽ biến thị trường “vùng xám” này thành một thị trường minh bạch, chuyên nghiệp, huy động được nguồn vốn lớn. Theo báo cáo không chính thức, tổng giá trị tài sản số mà người dân Việt Nam nắm giữ là rất đáng kể”, ông Trung cho hay.
Nói về vấn đề này, ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường Chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, tính đến thời điểm hiện tại, Việt Nam chưa có quy định về thị trường tài sản số, tài sản mã hoá. Hiện nay, Chính phủ đang trình Quốc hội về Luật Công nghiệp công nghệ số, từ đó sẽ có khái niệm về tài sản số và tài sản mã hóa, đây là cơ sở để xây dựng các chính sách.
“Tài sản mã hóa là một phần của thị trường tài sản số, chúng tôi đang coi đây là một loại tài sản. Khi chưa có luật hóa thì tất cả hoạt động nằm trên vùng xám và có rủi ro. Chúng tôi đã nhận nhiều văn bản yêu cầu xác minh các giao dịch tài sản số, tiền số và gần như 90% các vụ việc mang tính chất vi phạm, lừa đảo”, ông Hòa cho hay.
Ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường Chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.
Theo Phó Trưởng ban Phát triển thị trường Chứng khoán, việc có thể luật hóa thị trường tài sản mã hóa là bước đi của Chính phủ để bảo vệ người dân khỏi lừa đảo, đồng thời tạo ra kênh đầu tư mới, kênh huy động mới cho doanh nghiệp và kênh thu thuế cho Chính phủ. Việc thị trường tài sản mã hóa được thừa nhận thì sẽ là cơ hội để đổi mới sáng tạo và tăng cường nền kinh tế số.
“Khi có cơ sở pháp lý về thị trường tài sản mã hoá, đồng thời ban hành khung pháp lý, chúng ta kỳ vọng có bức tranh tổng thể chính xác hơn về thị trường. Đây sẽ là bước khởi đầu đối với thị trường Việt nam, một thị trường tài chính mới hấp dẫn đối với nhà đầu tư. Tại Việt Nam đa phần dân số trẻ và rất quan tâm đến thị trường này, kỳ vọng đây sẽ là thị trường dẫn dắt thị trường tài chính trong tương lai”, ông Hòa nhận định.
