Người dân tập trung vào các đô thị là xu hướng không thể đảo ngược. Điều này tạo ra ngày càng nhiều những “siêu đô thị” – thuật ngữ chỉ các thành phố có hơn 10 triệu dân. Một số siêu đô thị điển hình có thể kể đến như Tokyo (37 triệu dân), Delhi (30 triệu) và Sao Paulo (20 triệu). Quy mô dân số khổng lồ mang lại nhiều cơ hội phát triển nhưng cũng đặt ra những thách thức mới, từ quản lý cơ sở hạ tầng, giao thông, đến tác động môi trường.
Bước sang năm 2025, xu hướng đô thị hoá sẽ còn tiếp tục gia tăng. Do đó, ông Bernard Marr, cố vấn quản trị cho nhiều doanh nghiệp toàn cầu, tác giả của 20 cuốn sách bán chạy nhất trong đó có các cuốn sách về AI, đã đưa ra những dự báo công nghệ giúp các thành phố giải quyết các thách thức về quản lý người dân, giao thông, môi trường và năng lượng.
Trước hết, AI đã, đang và sẽ đóng vai trò như một công cụ không thể thiếu trong quy hoạch và quản trị đô thị. Với khả năng phân tích lượng dữ liệu khổng lồ, AI giúp tối ưu hóa việc phân bổ tài nguyên, dự đoán nhu cầu cơ sở hạ tầng và cung cấp thông tin thời gian thực cho người dân.
Từ việc quản lý giao thông, giảm thiểu tắc nghẽn đến cảnh báo thời tiết, AI đang tạo nên các thành phố hoạt động hiệu quả và linh hoạt hơn, đáp ứng tốt hơn các nhu cầu ngày càng phức tạp của xã hội.
Bên cạnh các vấn đề về giao thông và cơ sở hạ tầng, tình trạng khan hiếm nước cũng là một thách thức lớn đối với đô thị hóa. Dự kiến, số lượng người dân sống trong các thành phố thiếu nước sẽ tăng gấp đôi vào năm 2050.
Công nghệ quản lý nước thông minh đang được phát triển để dự đoán nhu cầu, tái chế nước thải và xử lý nước biển thành nước sạch, từ đó giúp quản lý hiệu quả nguồn tài nguyên nước và đảm bảo sự bền vững trong bối cảnh biến đổi khí hậu.
Quyền công dân kỹ thuật số đang trở thành một phần không thể tách rời của đời sống đô thị. Khi đó, các chính phủ sẽ áp dụng các hệ thống nhận dạng kỹ thuật số để hỗ trợ người dân thực hiện các thủ tục như xin giấy phép, nhận trợ cấp phúc lợi và nộp thuế một cách nhanh chóng, tiện lợi. Tuy nhiên, điều này cũng đặt ra yêu cầu nghiêm ngặt về bảo mật dữ liệu và quyền riêng tư, nhằm xây dựng niềm tin giữa chính phủ và người dân.
Đến năm 2025, giao thông tại nhiều đô thị sẽ được cải tiến đáng kể nhờ các hệ thống thông minh tích hợp. Từ giao thông công cộng, phương tiện di chuyển vi mô (như xe đạp điện), đến các dịch vụ chia sẻ xe và phương tiện tự động, tất cả sẽ được kết nối với nhau để tạo thành một mạng lưới giao thông liền mạch.
Hệ thống giao thông thông minh còn có khả năng dự đoán và giảm thiểu tắc nghẽn, giảm phát thải khí nhà kính, đồng thời giúp hành trình của người dân trở nên an toàn, thuận tiện và thân thiện với môi trường.
Công nghệ thành phố thông minh không chỉ tập trung vào cải thiện hạ tầng mà còn tạo ra những không gian sống có lợi cho sức khỏe thể chất và tinh thần của con người. Các cảm biến môi trường hiện đại cho phép theo dõi mức độ ô nhiễm không khí, tiếng ồn và các yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏe. Kết hợp với dữ liệu dự đoán, những giải pháp này giúp xây dựng môi trường sống lành mạnh và khuyến khích lối sống tích cực trong đô thị.
Một trong những xu hướng công nghệ đột phá không thể nhắc đến là “song sinh kỹ thuật số” – bản sao ảo của thành phố được tạo ra dựa trên dữ liệu thực tế. Những bản sao này giúp mô phỏng và dự đoán tác động của các quyết định quy hoạch, từ phát triển cơ sở hạ tầng đến ứng phó với thiên tai.
Các thành phố như Singapore, Helsinki và Dublin đã sử dụng công nghệ này để tối ưu hóa quản lý và phát triển. Trong tương lai, song sinh kỹ thuật số sẽ trở thành công cụ thiết yếu trong quy hoạch đô thị thông minh của nhiêu quốc gia khác trên thế giới.
Và để đảm bảo sự bền vững, chắc chắn các thành phố thông minh sẽ tập trung chuyển đổi sang năng lượng tái tạo. Lưới điện thông minh kết hợp AI sẽ giúp phân bổ tài nguyên hiệu quả, trong khi các giải pháp năng lượng mặt trời, gió và lưu trữ pin hiện đại sẽ cải thiện tính ổn định và an toàn của nguồn cung. Việc sử dụng các công nghệ lưu trữ pin tiên tiến và lưới điện siêu nhỏ cũng sẽ giúp tối ưu hóa việc sử dụng năng lượng, đặc biệt trong bối cảnh bất ổn địa chính trị hiện nay.
Trong bối cảnh người dân ngày càng tập trung sinh sống tại các đô thị, ứng dụng công nghệ để xây dựng các thành phố thông minh, nơi con người và công nghệ cùng nhau giải quyết những thách thức, là yêu cầu bắt buộc để nâng cao chất lượng cuộc sống.
