Về bản chất của hành vi thì việc Tổng thống Donald Trump quyết định rút nước Mỹ ra khỏi 31 tổ chức thuộc hệ thống Liên hợp quốc (LHQ) và 35 tổ chức quốc tế ngoài hệ thống LHQ không có gì mới lạ.
Ngay từ nhiệm kỳ tổng thống Mỹ đầu tiên, nhà lãnh đạo này đã chủ trương hành động cầm quyền theo chủ nghĩa đơn phương, nước Mỹ đứng riêng trong chính trị thế giới. Giảm cam kết và tham gia, giảm đóng góp tài chính và hậu thuẫn của Mỹ cho thế giới bên ngoài, đặt lợi ích riêng của đất nước lên trên trách nhiệm của Mỹ đối với việc giải quyết những vấn đề toàn cầu là nội hàm cốt lõi của chủ thuyết “Nước Mỹ trước hết” mà ông Donald Trump theo đuổi.
Ông coi chủ thuyết này là bảo bối đã giúp mình đắc cử tổng thống năm 2016 và tái đắc cử năm 2024. Cho nên ngay sau khi lên cầm quyền năm 2017 và trở lại cầm quyền năm 2025, ông Donald Trump đã đưa nước Mỹ ra khỏi một số tổ chức và hiệp ước quốc tế, hạn chế đóng góp tài chính của Washington cho nhiều tổ chức quốc tế. Việc nhà lãnh đạo này vừa đưa Mỹ ra khỏi 66 tổ chức quốc tế được tư duy và quyết định, thực hiện và biện giải theo hướng đó.
Tuy nhiên, cuộc tấn công quân sự vừa rồi của Mỹ vào Venezuela lại trái với những gì mà ông Donald Trump cổ xúy về “Nước Mỹ trước hết”, lời hứa không để cho đất nước tiến hành chiến tranh bên ngoài Mỹ và không dùng quân đội để thay đổi thể chế chính trị nhà nước hoặc xây dựng quốc gia mới ở đâu đó bên ngoài nước Mỹ. Nội bộ Đảng Cộng hòa và phong trào “Làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại” bị phân rẽ sâu sắc bởi ông Trump đã “động binh” với Iran và Venezuela.
Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres tiếp Tổng thống Mỹ Donald Trump tại trụ sở Liên hợp quốc ở TP New York – Mỹ hồi tháng 9-2025. Ảnh: TÂN HOA XÃ
Mùa thu năm nay có cuộc bầu cử quốc hội giữa nhiệm kỳ ở nước Mỹ mà mục tiêu hiện được ông Donald Trump coi trọng nhất là Đảng Cộng hòa duy trì được đa số hiện có trong lưỡng viện lập pháp. Muốn vậy, Tổng thống Donald Trump chủ định kiểm soát và chi phối Đảng Cộng hòa, duy trì sự ủng hộ tuyệt đối của phong trào “Làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại”, dùng kết quả đối ngoại để khỏa lấp những khó khăn, khó xử hiện tại trong đối nội.
Ông Donald Trump quyết định rút Mỹ ra khỏi 66 tổ chức quốc tế vào thời điểm hiện tại chính là vì thế. Ông muốn thể hiện là vẫn rất trung thành với cách hiểu và hành xử lâu nay theo tinh thần và ngôn từ của khẩu hiệu “Nước Mỹ trước hết”. Ông cũng ý thức được rằng cuộc bầu cử quốc hội giữa nhiệm kỳ sắp tới thực chất sẽ là cuộc trưng cầu dân ý về cá nhân mình và về nhiệm kỳ tổng thống hiện tại.
Ngoài ra, ông Donald Trump còn có mục đích tránh cho nước Mỹ bị cô lập và phản đối trong các tổ chức quốc tế này. Nó báo hiệu nhà lãnh đạo Mỹ sẽ còn quyết liệt hơn trong hành động theo chủ nghĩa đơn phương, coi trọng sức mạnh cứng của nước Mỹ và chấp nhận để cho sức mạnh mềm, uy tín, ảnh hưởng và mức độ đáng tin cậy của nước Mỹ trên thế giới bị sa sút.
